I GOT THE SAME OLD BLUES…


Dj της ημέρας, ο Γιώργος Τσακνιάς

J J Cale υπήρξε τεράστιος μουσικός — fact (καλά, όχι ότι απαγορεύεται να διαφωνεί κανείς, αλίμονο. Απλώς, αν όντως διαφωνεί κανείς, κάνει λάθος, εντάξει;) Γεγονός επίσης είναι ότι τα τραγούδια του έχουν διασκευαστεί κατά κόρον. Αυτός που τον έχει τσακίσει στις διασκευές από πολύ νωρίς είναι ο Eric Clapton — και, για να είμαστε δίκαιοι, ο J J, τόσο cool και low key τύπος ο ίδιος, χάρη στον Eric έγινε γνωστός. Το After Midnight ο J J Cale το πρωτοκυκλοφόρησε το 1966, αλλά έγινε hit από τον Clapton το 1970 (κι έτσι ο J J το ξαναηχογράφησε και το συμπεριέλαβε στο άλμπουμ του Naturally το 1972). Το Cocaine ο Cale το έγραψε το 1976 και το έκανε hit ο Clapton την επόμενη χρονιά.

[Παρένθεση – ανάμνηση: Κάνα δυο χρόνια αφότου βγήκε το Slowhand (1977), το άλμπουμ του Eric που άνοιγε με το Cocaine, κάποιος το έκανε δώρο στον παιδικό μου φίλο, τον Βαγγέλη. Το βάλαμε να το ακούσουμε, πάθαμε πλάκα με το πρώτο κομμάτι (το Cocaine, ντε!), το ξαναβάλαμε, και το ξαναβάλαμε, και για να μην τα πολυλογώ το ακούγαμε όλη εκείνη τη μέρα, μόνο αυτό, έτσι που το βράδυ ο δίσκος είχε αλλάξει χρώμα στο πρώτο track.]

Το I got the same old blues περιλαμβάνεται στο αριστουργηματικό Okie του 1975. Αυτό το κομμάτι —που εννοείται ότι το έπαιζε στα live του και ο μόνιμος πελάτης, ο Eric— ευτύχησε να γνωρίσει τρεις εξαιρετικές διασκευές: από τους Lynyrd Skynyrd, από τον Freddie King και από τον Captain Beefheart.

* * *


Από:https://dimartblog.com/2017/12/17/i-got-the-same-old-blues/

Πέρα από το αποτέλεσμα των εκλογών Η καταλανική κρίση κλιμακώνεται και… αγριεύει!…


Του Γιώργου Μητραλιά

2017 12 15 kidgrandma

Με δεδομένο ότι το μεγάλο ζητούμενο των καταλανικών εκλογών της 21ης Δεκεμβρίου είναι κατά πόσο τα τρία ανεξαρτησιακά κόμματα της απερχόμενης και “καταργημένης” κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας θα εκλέξουν τουλάχιστον 68 βουλευτές για να είναι και πάλι πλειοψηφία, κάθε πρόβλεψη είναι πρακτικά αδύνατη. Ο λόγος απλός: Ελάχιστες ψήφοι αρκούν για να κερδηθεί ή να χαθεί αυτή η τόσο κρίσιμη 68η έδρα. Με άλλα λόγια, ελάχιστες ψήφοι χωρίζουν την εκλογική νίκη από την εκλογική ήττα…

Όμως, αν η έκβαση των εκλογών είναι εντελώς αβέβαιη το ίδιο δεν συμβαίνει και με τη συνέχεια των καταλανικών εξελίξεων που είναι σε μεγάλο βαθμό προβλέψιμη. Ο λόγος και πάλι απλός: Παρά τις προγραμματικές και άλλες αδυναμίες των ηγεσιών του, το ανεξαρτησιακό κίνημα των Καταλανών είναι πια τόσο μαζικό, τόσο ριζοσπαστικό και τόσο (αυτο)οργανωμένο που καμιά κρατική καταστολή, όσο σκληρή κι αν είναι αυτή, δεν μπορεί να το κάνει να συνθηκολογήσει και να εγκαταλείψει τον αγώνα του για δημοκρατία και ανεξαρτησία! Με άλλα λόγια, ό,τι κι αν βγει από τις καταλανικές κάλπες στις 21η Δεκεμβρίου, δεν είμαστε ακόμα παρά στην αρχή μιας μακράς και όλο και πιο σκληρής -αν όχι βίαιης και αιματηρής– αναμέτρησης που μέλλει να κλονίσει συθέμελα την Καταλονία, το Ισπανικό Κράτος αλλά και ολάκερη την Ευρώπη!

Όλα αυτά δεν σημαίνουν βέβαια και ότι το αποτέλεσμα των προσεχών εκλογών είναι αδιάφορο, ότι δεν θα επηρεάσει τις κατοπινές εξελίξεις. Και τρανή απόδειξη της τεράστιας σημασίας που του αποδίδουν οι πολέμιοι της καταλανικής ανεξαρτησίας είναι οι (αντιδημοκρατικές) ενέργειες του ίδιου του καθεστώτος της Μαδρίτης που δεν έχουν κανένα προηγούμενο όχι μόνο στην Καταλονία αλλά και σε όλη τη “δημοκρατική Ευρώπη”. Γιατί; Μα, επειδή νοθεύουν προκαταβολικά και προληπτικά αυτές τις εκλογές με χίλιους δυο σκανδαλώδεις και ελάχιστα ”νόμιμους” τρόπους αρχής γενομένης από το γεγονός ότι εξαναγκάζουν τους ηγέτες της αντίπαλης ανεξαρτησιακής κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας και δημοκρατικά εκλεγμένης κυβέρνησης να διεξάγουν την προεκλογική τους εκστρατεία… μέσα από τις φυλακές της Μαδρίτης (!) ή από τη βελγική τους εξορία!…

2017 12 15 ara

Και όχι μόνον αυτό: Το (πελώριο και μόνιμως αποσιωπούμενο από τα ΜΜΕ) σκάνδαλο της προκαταβολικής βίαιης νόθευσης των καταλανικών εκλογών της 21ης Δεκεμβρίου περιλαμβάνει επίσης τη δικαστική δίωξη, με βαρύτατες εξωφρενικές κατηγορίες, 700 Καταλανών δημάρχων, που -επίσης “κατά σύμπτωση”- αποτελούν τη ραχολοκκαλιά του λαϊκού ανεξαρτησιακού κινήματος! Ή τη σύλληψη και φυλάκιση των κύριων ηγετών του οργανωμένου λαϊκού κινήματος! Ή την δια (αστυνομικού και δικαστικού ροπάλου) απαγόρευση κάθε διαμαρτυρίας για την αιματηρή αστυνομική καταστολή και κάθε πράξης αλληλεγγύης στους πολιτικούς κρατούμενους στους οποίους εξάλλου απαγορεύεται (επίσης δια ροπάλου) ακόμα και να αποκαλούνται… “πολιτικοί κρατούμενοι”. Ή την καθημερινή ωμή λογοκρισία, παραβίαση της ελευθεροτυπίας και απαγόρευση της παραμικρής δημόσιας κριτικής στα σώματα ασφαλείας ακόμα και από τα… θύματα των ροπάλων της!

Με τα κατασταλτικά και αντιδημοκρατικά “κατορθώματα” του Ισπανικού Κράτους να μην έχουν τελειωμό δεν είναι να απορεί κανείς με την οργουελιανή ατμόσφαιρα που επικρατεί αυτό το καιρό στην Καταλονία της απαγόρευσης του…”ανατρεπτικού” κίτρινου χρώματος. (1) Ούτε επίσης με το θράσος υπουργού της κυβέρνησης Ραχόι, και συγκεκριμένα του υπουργού εξωτερικών Alfonso Dastis,που δηλώνει -ατάραχος- στο BBC ότι οι εικόνες της μαζικής ωμής αστυνομικής βίας τη μέρα του δημοψηφίσματος της 1ης Οκτωβρίου που όλοι είδαμε σε ζωντανή μετάδοση ήταν… “πλαστές” και δημιούργημα των ανεξαρτηστών! Ούτε επίσης με τον περίπου δια δημόσιας περιφοράς… έρανο μεταξύ των Ισπανών μεγαλοεπιχειρηματιών για να καλυφθούν τα έξοδα (+ένα μικρό “χαρτζιλίκι”) της καταλανικής προεκλογικής περιοδείας στο πλευρό των δεξιότατων νεοφιλελεύθερων Ciudadanos του πρώην σοσιαλιστή πρωθυπουργού της Γαλλίας Μανουέλ Βαλς. Ενός Μανουέλ Βαλς, καταλανικής καταγωγής, που δεν σταματάει να δίνει συνεντεύξεις και να καταριέται τους ανεξαρτηστές και τους αριστερούς καθώς μάλιστα προσπαθεί να φτιάξει μια νέα “ισπανική” πολιτική καριέρα μετά από την τόσο αποτυχημένη γαλλική του, που έκανε σχεδόν όλη τη Γαλλία να τον αποστρέφεται με αηδία. Με την ίδια ακριβώς αποστροφή και αηδία που τον αντιμετωπίζει δημόσια η καταλανή…αδελφή του Τζιοβάνα όταν δια του τύπου τον καλεί να το βουλώσει!

2017 12 15 old

Πέρα από όλα αυτά, γεγονός είναι ότι, ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα των εκλογών, η καταλανική κρίση και αναμέτρηση είναι ακόμα στην αρχή της και θα συνεχιστεί -με σκαμπανεβάσματα- για πολύ ακόμα, καθώς μάλιστα θα τείνει να επεκταθεί και (πολύ) πέρα από την Καταλονία. Ιδιαίτερα ενδεικτικό από αυτή την άποψη είναι μάλιστα το γεγονός ότι έχοντας ξεκινήσει με αμιγώς “εθνικό” περιεχόμενο (την ανεξαρτησία της Καταλονίας), η κρίση και σύγκρουση διευρύνθηκε ήδη στο πεδίο των δημοκρατικών και ανθρώπινων δικαιωμάτων με αποτέλεσμα να γινόμαστε τώρα μάρτυρες του εξής φαινομένου: Να σχηματίζονται, να αντιπαρατίθενται και να συγκρούονται δυο μεγάλα αντίπαλα στρατόπεδα όχι πια τόσο για το ζήτημα της καταλανικής απόσχισης και ανεξαρτησίας όσο για εκείνο της δημοκρατίας και του σεβασμού των στοιχειωδών δημοκρατικών δικαιωμάτων και ελευθεριών!

Και είναι αυτήν ακριβώς τη διεύρυνση και μετατόπιση του περιεχομένου της καταλανικής κρίσης και σύγκρουσης στα δημοκρατικά δικαιώματα και τη δημοκρατία που επιμένουν να καμώνονται πως δεν αντιλαμβάνονται τόσο τα καλά μας μεγάλα ΜΜΕ (που βεβαίως κάνουν τη “δουλειά” τους) όσο και το μεγαλύτερο μέρος της καλής μας αριστεράς (που βεβαίως ΔΕΝ ΚΑΝΕΙ τη δουλειά της). Με αποτέλεσμα όχι μόνο να μετατρέπεται -υπό τις επευφημίες τους!- η Καταλονία σε πειραματόζωο και εργαστήριο των πιο αντιδημοκρατικών “πειραματισμών” των αντιδραστικότερων νεοφιλελεύθερων δυνάμεων της Ευρώπης και του κόσμου, αλλά και να δημιουργείται έτσι ένα κακό προηγούμενο που μας αφορά όλους.

2017 12 15 new

Προσοχή λοιπόν επειδή η αδιαφορία μας απέναντι στα πρωτοφανή αντιδημοκρατικά δεινά που υφίσταται ο καταλανικός λαός μάς εθίζει στην ιδέα ότι ακόμα και η λειψή μας σημερινή δημοκρατία είναι ξεπερασμένη “πολυτέλεια” άλλων καιρών ενώ παράλληλα προετοιμάζει το έδαφος για να υποστούμε και εμείς τα ίδια και χειρότερα! Συμπέρασμα: Περισσότερο παρά ποτέ η ήττα του καταλανικού θα είναι και δική μας ήττα και η νίκη του δική μας νίκη!…

Σημειώσεις

  1. Βλέπε https://www.contra-xreos.gr/arthra/1260-cdr.html

Aπό:http://www.contra-xreos.gr/arthra/1266-2017-12-15-18-07-42.html

Αγρίνιο: Μεγαλώνοντας Ανάμεσα σε Δύο Ρέματα…


Γρηγορης Τσιλιμαντός

Το Αγρίνιο είναι μια πόλη που μάθαινε να ζει με τα νερά, την υγρασία και τις λάσπες. Ρέματα, πηγάδια, πολλά πηγάδια, τέσσερις λίμνες γύρω του, Αχελώος κι ένας απέραντος και πλούσιος κάμπος που στον πόλεμο αντιστάθμισε τη λιμοκτονία απ’ την κατοχική πείνα. Οι κερδισμένοι απ’ τον κάμπο είναι άλλη ιστορία.

Γεννημένος το ’60, Δεκέμβρη μήνα. Παντού κρύο, σαν αλουμίνιο όπως οι νύχτες πάνω απ’ το Αγρίνιο, όπως λέει ο μέγας Χατζιδάκης. Το σπίτι στα προσφυγίτικα της Ερυθραίας. Χώρος, η μοναδική κρεβατοκάμαρα αυτή των γονιών κι ένα μαγκάλι αναμμένο. Η μάνα να χαροπαλεύει γιατί δεν έβγαινε το ύστερο (πλακούντας) κι έφραζε το διάφραγμα. Το έβγαλε κομμάτι κομμάτι επιτέλους ο “μάμμος”. Τότε πήρα την πρώτη πνευμονία. Το πάτωμα ξύλινο κι από κάτω η γλαβανή, υπόγεια αποθήκη με ξύλα για το χειμώνα. Εκεί η γιαγιά έκρυβε στην κατοχή αντάρτες, κομμουνιστογειτονιά βλέπεις. Μπούκαραν κάποια φορά οι Γερμανοί, πάτησαν την κουρελού που σκέπαζε την καταπακτή κι έφυγαν. Κορώνα-γράμματα δηλαδή.

Κάτω απ’ το υπόγειο, φλέβα νερού. Μια αγιάτρευτη υγρασία, ακόμη και σήμερα, στα παλιά θεμέλια. Γεννήθηκα σα να λέμε μες τα νερά και την υγρασία. Η Ερυθραία είχε πολλά πηγάδια και το νερό ήταν δώρο και κοινωνικό αγαθό για όλους, πριν έρθει το κράτος με τον οργανισμό και το ρολόι και το κάνει εμπόρευμα, δηλ. πρόοδο.

Κι όπως γεννήθηκα έτσι και μεγάλωσα, ανάμεσα σε δύο ρέματα: Άγιος Κωνσταντίνος – Ερυθραία – Αγρίνιο.

Τα ρέματα δεν χωροθετούσαν μόνο τον τόπο αλλά και τη σύνθεση του πληθυσμού. Από τη μια οι πρόσφυγες, στη μέση οι “μπασταρδεμένοι”, πρόσφυγες και φερτοί, γαμπροί και νύφες από το Ξηρόμερο και τα γύρω χωριά, κι από την άλλη οι Αγρινιώτες. Μία σύνθεση που καθορίστηκε από δύο καταστροφές. Μία φορά από την καταστροφή του ’22, με τον εθνικισμό της Μεγάλης Ιδέας, και μια δεύτερη από την καταστροφική επικράτηση των εθνικιστών και των ταγματασφαλιτών στα γύρω χωριά μετά τον εμφύλιο.

Η Ερυθραία που ήταν στη μέση, με τα δυο ρέματα να την περιστοιχίζουν, μας έδινε το προτέρημα να απλώνουμε τον ζωτικό μας χώρο από το ένα μέρος στο άλλο. Ξέραμε τί θα κάνουμε στο ένα ρέμα και τί θα κάνουμε στο άλλο, σε όλον τον κύκλο του χρόνου, όπως οι μεγάλοι τότε ήξεραν ποιος είναι και τι είναι ο αριστερός και ποιος είναι και τι είναι ο δεξιός.

Ζούσαμε την εποχή της σαφήνειας, στον δικό μας παιδικό χωροχρόνο. Ξέραμε τί μας ένωνε και τί μας χώριζε από αυτό που ήταν πέρα από τις δύο όχθες. Από δύο γέφυρες και τα δύο ρέματα, μια στα πάνω όρια και μια στα κάτω. Απ’ τη μια πλευρά, ο προσιτός κόσμος του Αγ. Κωνσταντίνου κι από την άλλη, ο απρόσιτος για μας τότε, του Αγρινίου. Με τον Αγ. Κωνσταντίνο, τον “συνοικισμό” όπως τον λέγαμε, μας ένωναν τα πέτρινα χαμόσπιτα με τους λουλουδένιους κήπους, η αρχιτεκτονική του τεμαχισμού των οικοπέδων για την εγκατάσταση των προσφύγων, το μοναδικό δημοτικό σχολείο και το πανηγύρι με τον Τζιμ Αρμάο, τις βάρκες, την ασώματο κεφαλή, τον γύρο του θανάτου και το “πέντε κρίκοι ένα τάληρο”.

Η κάτω γέφυρα μας ένωνε με τους δικούς μας. Σ΄αυτή τη γέφυρα χαζεύαμε τα ορμητικά νερά που κατέβαιναν το χειμώνα από το λόφο της Αγ. Παρασκευής και πιο ψηλά από το βουνό πίσω από τον Αη Λια. Η Ερυθραία ποτέ δεν πλημμύρισε. Το καλοκαίρι για να ανέβουμε στον συνοικισμό, κόβαμε δρόμο μέσα από το ρέμα, βάζοντας πέτρες για να περνάμε, όχι πάντα με επιτυχία. Φτιάχναμε τα δικά μας περάσματα. Σ’ αυτό το ρέμα κάναμε το πρώτο μάθημα βιωματικής φυσικής ιστορίας. Μπακακάκια και γυρίνοι, “σκουταρέλες” (σαύρες), πεταλούδες, πουλιά, ακόμη και πετροκάβουρα. Καλαμιές και φτέρες, βάτα και φραγκόσυκα. Όταν πέρναμε το ρέμα ανάποδα, προς το βουνό, πηγαίναμε για κολύμπι στην καταβόθρα, βάθρα όπως τη λένε στη Σαμοθράκη. Οι πιο τολμηροί γυμνοί κι οι ντροπαλοί μαγιώ από νάυλον σακούλα. Ήταν οι τρόποι για να’ χουμε στεγνά εσώρουχα στην επιστροφή για να μην μας πάρουν χαμπάρι οι γονείς. Ο πρώτος γυμνισμός, τα πρώτα σκιρτήματα της απελευθέρωσης του σώματος.

Καταλαμβάναμε και δημιουργούσαμε για λίγες ώρες το δικό μας έδαφος αυτής της απελευθέρωσης. Ακόμη κι οι αυνανισμοί μας εκεί είχαν άλλη διάσταση γιατί εκεί ήταν απαλλαγμένοι από τον αιφνιδιασμό και το επακόλουθο γονάτισμα μπροστά στα εικονίσματα. Ήταν το βίωμα που ξέφευγε από την επίσημη κοινωνία και συντελούνταν κάτω από τη μύτη του Θεού και του αφέντη (πατέρας – παπάς -δάσκαλος – χωροφύλακας).

Είχαμε το προνόμιο να έχουμε και δυό γήπεδα δίπλα σ΄αυτό το ρέμα. Μια αλάνα κατηφορική στην οποία συχνά ψάχναμε τη μπάλα στις καλαμιές και στα λασπόνερα και μια άλλη πιο μικρή αλλά πιο επίπεδη. Κι οι δυό παρατημένα καπνοχώραφα, δώρο των ιδιοκτητών χωρίς περιφράξεις και συρματοπλέγματα.

Οι καλαμιές από το ρέμα μας έφτιαξαν τα πρώτα δοκάρια, όταν σκεφτήκαμε να εγκαταλείψουμε τις πέτρες-σημάδια που όριζαν μέχρι τότε το τέρμα. Και τότε λες κι όλα άλλαξαν. Στόχος δεν ήταν απλώς το γκολ αλλά να πετύχουμε το “δοκάρι και μέσα”, ακόμη και το “δοκάρι κι έξω”, μαγεμένοι από αυτή την ξαφνική αλλαγή πορείας της μπάλας. Οι καλαμιές νοηματοδοτούσαν διαφορετικά τα επιφωνήματα “αχ” και “γκολ”. Εκεί ήταν το εβδομαδιαίο μας ραντεβού για τα “φιλικά” και για τα ντέρμπυ με τα παιδιά του συνοικισμού. Μας ένωνε βλέπεις και ο Κρόνος, η ερασιτεχνική ομάδα των προσφύγων εκατέρωθεν του ρέματος. Μετέπειτα έγινε ΑΕΚ Αγ. Κωνσταντίνου. Τον ΠΑΟΚ τον είχαν πάρει τα Καλύβια τρία χιλιόμετρα έξω από το Αγρίνιο.

Εκεί στις όχθες δινόταν το ραντεβού για τον πετροπόλεμο, που ξεκίνησε, αν θυμάμαι καλά, όταν μας χώρισαν από το μοναδικό δημοτικό στον συνοικισμό και μας πήγαν στο δικό μας, της Ερυθραίας. Σα να προσπαθούσαν να μας κόψουν τον ομφάλιο λώρο, ένα πράμα. Μετρούσαμε μελανιές και καρούμπαλα, αλλά αυτά ήταν τα μυστικά της κάθε όχθης. Μετά πάλι δίπλα δίπλα, στο πανηγύρι, πάλι ντέρμπυ κι όλοι μαζί στα νεκροταφεία που ήταν το γήπεδο του Κρόνου για το Κρόνος-Ακαρνάνας, την ερασιτεχνική ομάδα του Αγρινίου.

Στο άλλο ρέμα, αυτό που μας χώριζε από τ’ Αγρίνιο, βρίσκαμε άλλα καταφύγια για να εδαφικοποιήσουμε την “αλητεία” μας. Εκεί το μάθημα της βιωματικής φυσικής ιστορίας είχε άλλες προσλαμβάνουσες. Πιο πυκνή βλάστηση, πολλά και πυκνά βάτα, με αγριαχλαδιές, λυγαριές, γαϊδουράγκαθα, βούρλα, αγκουρτσιές (ακανθώδεις θάμνοι), γεμάτο καλαμιές και τσουκνίδες, ατσάραντους, ψευτίκια, αξότσονους, γαρδέλια (καρδερίνες), αλλά επίσης κωλοφωτιές (πυγολαμπίδες), χελώνες και φίδια. Η άνοιξη εδώ είχε άλλη διάσταση για τα λιανόπαιδα. Στα βάτα ανοίγαμε τρύπες και φτιάχναμε σπηλιές. Νοιώθαμε σαν ινδιάνοι σε σκηνή που αντί για την πίπα της ειρήνης, ανάβανε κανα τσιγαράκι χύμα. “Μου είπε ο θείος μου να μου δώσεις τρία τσιγάρα”, λέγαμε στον περιπτερά. ‘Ημουν Πέμπτη δημοτικού όταν τράβηξα μέσα μου την πρώτη ρουφηξιά σε μια τέτοια “σπηλιά” και μου ήρθε ο ουρανός σφοντύλι.

Για δάπεδο στρώναμε φύλλα απ’ τα καλάμια κι είμασταν “βασιλιάδες κι αυτοκράτορες”. Τις αγριαχλαδιές τις σεβόμασταν, ούτε που μας πήγαινε στο μυαλό να καβατζώσουμε για το σπίτι αχλάδια. Ένα ο καθένας αραιά και που, αυτό ήταν όλο. Τις κωλοφωτιές όμως δεν τις λυπόμασταν, τις πασαλείφαμε στα ρούχα μας για να φωσφορίζουν τη νύχτα. Το ίδιο και με τα γαρδέλια. Το “στήσιμο” το πήραμε απ’ τα κουρεία, στα οποία τα κλουβιά ήταν θεσμός. Εδώ όμως υπήρχε ιεροτελεστία. Κόβαμε μια αγκουρτσιά και τις κορυφές από τα βούρλα στο μήκος μιας παιδικής ανοιχτής παλάμης, μετά γκαζοτενεκές, φωτιά από κάτω και μέσα το κρεπ, μια παλιά μπεζ εύκαμπτη σόλα. Η άτιμη, όταν έλιωνε, γινόταν παχύρευστη που δεν στέγνωνε με τίποτα. Βουτούσαμε τις βελόνες μέσα και μετά τις καρφώναμε μια μια στα αγκάθια του θάμνου. Το στηρίζαμε με πέτρες κι ένα κλουβί με γαρδέλι ή καναρίνι από κάτω και μετά κρυμμένοι περιμέναμε να πέσει στην παγίδα της κόλλας το υποψήφιο θύμα μας. Μεγαλώνοντας, απαλλαχτήκαμε κάποια στιγμή απ’ αυτή τη βαναυσότητα, μερικούς μας πήρε πολλά χρόνια.

Οι καλαμιές σ΄αυτό το ρέμα ήταν πολύτιμες για τους χαρταετούς. Μόνοι μας τους φτιάχναμε. Λαδόκολλα, αλευρόκολλα για το σώμα και διπλωμένες λωρίδες από εφημερίδα για την ουρά. Τί πράγμα κι αυτό! Πόση περηφάνια όταν σηκωνόταν κι άλλη πόση ακόμα όταν του στέλναμε “τηλεγράφημα”, ένα χαρτάκι με μια ευχή, με τρύπα στη μέση που ταξίδευε κατά μήκος του σπάγγου μέχρι να τον φτάσει, όταν ο σπάγγος είχε καλό “τράβο”, όταν ήταν δηλαδή τεντωμένος. Νοιώθαμε αεροναυπηγοί κι αεροπόροι ταυτόχρονα, σπάνιο πράγμα στο σημερινό κόσμο της εξειδίκευσης και του καταμερισμού εργασίας.

Στην πάνω γέφυρα του ρέματος, δεν πατάγαμε, ήταν βλέπεις στη δικιά μας όχθη και το αστυνομικό τμήμα. Όχι που θα άφηναν τους πρόσφυγες “απροστάτευτους” κι ανεξέλεγκτους να αλωνίζουν. “Η ασφάλεια ήταν για τους πολιτικούς και στ’ Αγρίνιο”, μού ‘λεγε η μάνα μου. Εκεί πήγαινε το φαγητό στον θείο μου, που ήταν στο αντάρτικο λοχαγός του ΕΛΑΣ. Η περιοχή μας χρησίμευε μόνο σαν πέρασμα για να κόβουμε δρόμο μέσα από το ρέμα, για όσους καταφέραμε να μπούμε στο Γυμνάσιο του Αγρινίου. Άλλη χούντα εκεί.

Η κάτω γέφυρα ήταν μικρή και χαμηλή, πάνω στη γούβα, ανάμεσα στην κατηφόρα της δικής μας πλευράς και στην ανηφόρα προς το Αγρίνιο. Αυτός ο δρόμος, “Ν.Ιωνία” για τον ταχυδρόμο, για μας ήταν η “κατηφόρα” και η “ανηφόρα”, βιωματικές ονομασίες σημαδεμένες μονοσήμαντα απ’ την πορεία προς τα Αγρίνιο. Εκεί κάτω πηγαίναμε μόνο για κωλοφωτιές. Αυτή η γέφυρα παρέμεινε για πολλά χρόνια ο δικός μου κόμπος, το δικό μου “μετέωρο βήμα του πελαργού”, ένα βήμα και ήμουν αλλού. Στο εν λόγω ρέμα, το ραντεβού που δίναμε στις όχθες του ήταν μόνο για πετροπόλεμο.

“Πάμε να πολεμήσουμε με τα αγρινιωτάκια” λέγαμε. Μια φορά, τους κυνηγήσαμε στη μεριά τους και στήθηκε πανηγύρι, γιατί το δικό μας επίπεδο ήταν χαμηλό ενώ το δικό τους ψηλό, έτσι ήταν το ρέμα. Λες και η φύση συνέδραμε σ’ αυτή την αόρατη ανισότητα που μας όπλιζε το χέρι. Δεν αστειεύομαι. Σ’ αυτή τη μάχη υπήρχαν και τόξα με βέλη που στην άκρη τους ήταν τσακισμένα καπάκια από κονσερβοκούτια. Παριστάναμε τους ινδιάνους βλέπεις. Αυτά συμβαίνουν ανάμεσα σε μικρά αρσενικά, γιατί για τα κορίτσια το ρέμα ήταν απαγορευμένη ζώνη. Πώς λοιπόν να μην ζητήσει η πατριαρχική οικογένεια και η παιδεία της ένα μεγάλο ιστορικό συγνώμη απ’ το γυναικείο φύλο;

Αυτό το ρέμα είχε πολλές λιγαριές, ιδανικές για σφεντόνες, αλλά και για βίτσες στους δασκάλους, που τις πηγαίναμε ξεφλουδισμένες και καμένες για να αντέχουν. Ποιο τάχα σύνδρομο της Στοκχόλμης μας διακατείχε και τις προσφέραμε με τόση επιμέλεια προκειμένου να εφαρμόσουν την “παλιά παιδαγωγική” που περιέγραφε κι ο Καζαντζάκης δεκαετίες πριν από μας, πάνω στις παιδικές τεντωμένες και ανοιχτές μας παλάμες; “Δάσκαλε, μην το λυπάσαι” ήταν το απαραίτητο κερασάκι στην σωφρονιστική τούρτα.

Μπορεί σημείο συνάντησης στο ρέμα να μην υπήρχε με τα “αγρινιωτάκια”, όμως ένα αόρατο νήμα μας ένωνε, κι αυτό δεν ήταν άλλο απ’τον Παναιτωλικό. Ήταν αυτός που έσπαγε τα σύνορα των παιδικών μας φιλονικιών. Κι όταν λέω “σύνορα” το εννοώ. Η ταβέρνα ανάμεσα στις πάνω γέφυρες των δύο ρεμάτων λεγόταν “Σύνορα”, δίπλα ακριβώς το μοναδικό θερινό σινεμά λεγόταν “Ακροπόλ”. Σ’ αυτή την “άκρη της πόλης” γνώρισε μεγάλες δόξες ο Ξανθόπουλος, η Μάρθα Βούρτση, αλλά και η Χούλια Κότσιγιτ. Είπαμε προσφυγίτικα.

Τα αντίστοιχα ονόματα των σινεμά του Αγρινίου ήταν βουτηγμένα στις αφαιρέσεις: Ριάλτο, Ολύμπιον, Ελληνίς, Παλλάς, Άνεσις. Άστα να πάνε δηλαδή. Αντίθετα το Ακροπόλ και τα Σύνορα σηματοδοτούσαν τον κόσμο του αισθητού όπως λέει κι ένας καρδιακός μου φίλος. Είμασταν στα σύνορα και στην άκρη της πόλης, γιατί η πόλη σταμάταγε σε μας. Εμείς είμασταν η Ερυθραία και ο Αγ. Κωνσταντίνος, οι άλλοι.

Αρχές του ’70 ξεκίνησαν τα μεγάλα έργα της Χούντας. Στο βοΪδολίβαδο ήρθε ο Παττακός με το μυστρί για να εγκαινιάσει το στάδιο (“κάθε πόλη και στάδιο, κάθε χωριό και γυμναστήριο”) και την τεχνική σχολή, την βοΪδοσχολή έλεγε περιφρονητικά η μάνα μου. Μας πήγαν με τα κεφάλια κουρεμένα με την “χοντρή” γιατί η “ψιλή” ήταν για σωφρονισμό και τιμωρία κι ας ήταν η διαφορά ένα χιλιοστό μαλλί. Γι’ αυτό στην μεταπολίτευση είχαμε τόσους “μαλλιάδες”.

Ήρθαν και στο πρώτο ρέμα. Στην αρχή τα φουρνέλα και ο εκβραχισμός. Το σχέδιο: τσιμεντένιος αύλακας κι από πάνω άσφαλτος. Δηλαδή υπόγειες υψηλές ταχύτητες των νερών με ασυγκράτητα φερτά υλικά στα ανάντι και φράξιμο στα κατάντι.

Σε δουλειά να βρισκόμαστε σε νέους κύκλους εργασίας. Το πνεύμα του καπιταλισμού. Τρέχαμε όλοι να δούμε πώς γίνονταν η ανατίναξη, μας άφηναν οι άτιμοι. Το θέαμα μας αφόπλιζε και δεν μπορούσαμε να δούμε πως μαζί με τους βράχους τίναζαν και τα δικά μας βιώματα με ό,τι όμορφο κι άσχημο έκρυβαν μέσα τους, κόβοντας βίαια κάθε ίχνος συνέχειας, με αλλαγές και μεταμορφώσεις για τους επόμενους.

Θυμάμαι την τελευταία εικόνα αυτού του ρέματος. Ήταν χειμώνας και είχε κατεβασιά φουσκωμένη που ξήλωσε τα καλούπια. Όταν σταμάτησε η βροχή και κόπασαν τα νερά, ένα νεαρός απ’ τον συνοικισμό, παιδί της εκκλησίας, ανέβηκε πάνω σ’ ένα απ’ αυτά τα μεγάλα ξύλινα τελάρα, που χρησιμοποιούσαν για καλούπια, κωπηλατώντας το όρθιος και περήφανος. Ήταν η τελευταία πράξη αντίστασης του ρέματος πριν τον εγκιβωτισμό του, ήταν η τελευταία πράξη εκτροπής και οικειοποίησης που λέγαν οι Γάλλοι καταστασιακοί, από ένα παιδί που εκπροσωπούσε εκείνη την στιγμή ό,τι πηγαίο αποτυπώναμε στο ρέμα, πριν τη μαζική μας απόσυρση και ένταξη σε ό,τι το διαδέχθηκε.

Ο καιρός της τηλεόρασης ήταν ήδη εδώ. Το βίωμα και η αυτενέργεια έγιναν αναπαράσταση.Ξεκινούσε η εποχή της σύγχισης. O tempora, o mores. Τα νέα χωροταξικά σχέδια βάδιζαν στη λογική των περιφράξεων καταλαμβάνοντας κάθε σπιθαμή πραγματικά ελεύθερου χώρου και μαζί τους ξύπνησαν και οι ιδιοκτήτες κι άρπαξαν την ευκαιρία. Μετά άλλες περιφράξεις, μ’ αυτές τις γαμημένες εξετάσεις εισαγωγής για το γυμνάσιο. Οι πιο πολλοί πήγαν να μάθουν “καμιά τέχνη”, εγώ σημαιοφόρος βλέπεις, συνέχισα με τους λίγους όλες τις βαθμίδες, κουβαλώντας πάντα μέσα μου τη μοναξιά του βίαιου αποχωρισμού.

Μας αποδεκάτισαν και η Ερυθραία απέκτησε κανονικότητα.

Οι αλάνες έγιναν οικόπεδα χωρίς χώρο και χωρίς υποκείμενο να τις διεκδικήσει. Η “αλητεία” της παιδικότητας κατασυκοφαντήθηκε για να καταντήσει σήμερα παιδότοπος οργανωμένης επανάληψης με μια διαρκή αγωνία μην τυχόν και γρατσουνιστεί το παιδί. “Κάτω απ το πλακόστρωτο, υπάρχει η παραλία” έλεγαν οι εξεγερμένοι στον Μάη του ΄68. Κάτω απ’ τα τσιμέντα και τις περιφράξεις υπάρχουν οι φωνές μας λέω εγώ, κάθε φορά που τα διαβαίνω.

Τα ρέματα ήταν τόπος φυγής και πρακτικού αυτοσχεδιασμού, ήταν το καταφύγιο της ελευθερίας μας. Ήταν συνάμα το αυλάκωμα των νερών στην πλάτη της γης για εκατοντάδες και χιλιάδες χρόνια. Στο όνομα της ανάπτυξης και της τάξης, αυτά πάνε μαζί μην το ξεχνάμε όπως μαρτυρεί σήμερα και η Χαλκιδική με την εξόρυξη, τα αναθεμάτισαν. Ακόμα ηχεί στ’ αυτιά μου εκείνη η τρομερή παρατήρηση: “πάλι στο ρέμα ήσουνα”; Μέσα μου πάλευαν εκείνη τη στιγμή οι νεράιδες με τις κακές μάγισσες.

Το πρόσταγμα της ανάπτυξης έδωσε δουλείες και μεροκάματα, τα κονόμησαν οι εργολάβοι, το κράτος και τα μαγαζιά με τα τραπεζοκαθίσματα, αλλά η τραγωδία της Μάνδρας και κάθε Μάνδρας θέλει μιάν απάντηση. Εδώ είναι τα ρέματα δεν είναι παίξε γελασε για να παραφράσω τον Σαββόπουλο. Ο καπιταλισμός “λύνει” τα προβλήματα που δημιουργεί, χωρίς να τα θέτει. Τα νερά εχουν μνήμη και θα περάσουν όταν χρειαστεί από εκεί που ξέρουν και τότε αλίμονο στην πρόοδο και στους προοδευτικούς της ανάπτυξης. Αυτή τη μνήμη επικαλούμαι χωρίς ρομαντισμούς και κενές νοσταλγίες. Μιλάω για τα νέα ρέματα που θα στεγαστεί ξανά ή “βρωμιά” και η φασαρία της ελευθερίας στον δημόσιο χώρο, ενάντια στον υγιεινισμό και τη σιωπή που επιβάλλει η κανονικότητα της κυριαρχίας.

Τότε ίσως ξανά εμφανιστεί κάτω από τα σπασμένα τσιμέντα της ανάπτυξης εκείνο το παιδί που καβάλησε το τεράστιο τελάρο και κωπηλατούσε χωρίς να φοβηθεί τον ρου της ελευθερίας των νερών. Τότε ίσως ξαναακουστούν εκείνες οι φωνές, ώριμες πια και απαλλαγμένες από την παιδική κακία.

Στον φιλο μου Ν.

image_pdfimage_print
____________________________________________________________

Χειραγώγηση και επικοινωνία …


Τι είναι η είδηση;

Τι είναι η είδηση; Σίγουρα όχι μονάχα μία στείρα διαδικασία μεταφοράς κάποιας πληροφορίας ή ενός γεγονότος από το κυρίαρχο Μέσο στον υποταγμένο πολίτη. Αποτελεί μάλλον ένα πολυσύνθετο φαινόμενο αλληλεξάρτησης πομπού και αποδέκτη. Ένα καθημερινό αλισβερίσι, μία σχέση διαπροσωπική από την οποία σε φυσιολογικές καταστάσεις μπορεί να βγουν κερδισμένες – ή χαμένες- και οι δύο πλευρές.

Ωστόσο για να οικοδομηθεί αυτή η περίφημη σχέση, χρειάζεται αξιοπιστία και εντιμότητα, κυρίως από την πλευρά του δημοσιογραφικού κόσμου. Δεν θα απείχαμε καθόλου, από την ομολογουμένως οδυνηρή πραγματικότητα, αν αναφέραμε τη δικαιολογημένη καχυποψία και κοχλάζουσα οργή που υποβόσκει στους κόλπους της κοινωνίας και στρέφεται προς το δύσμορφο πρόσωπο των ανθρώπων της επικοινωνίας.

Ένα μένος που δεν πατάει σε σαθρό έδαφος, αρκεί να ανακαλέσουμε στη μνήμη μας, πλείστα σκάνδαλα διαφθοράς και διαπλοκής που φθείρουν τον έτσι και αλλιώς εύθραυστο χώρο της ενημέρωσης.
Η εξάρτηση των δημοσιογράφων με τη «ρίζα του κακού», δηλαδή με την κοινωνικοπολιτική και οικονομική ελίτ και γενικότερα με το «τέρας» εκείνο που συνθέτει την άρχουσα τάξη, κυοφορείται επιμελώς και με κακόβουλη στοργή ως έμβρυο- Φρανκεστάιν στη διεφθαρμένη μήτρα της καθεστηκυίας αριστοκρατίας, για να γεννήσει αργότερα τη στρατευμένη δημοσιογραφία.

Η συγκεκριμένη σηπόμενη δυσλειτουργία των ΜΜΕ, ελλοχεύει κινδύνους όχι μονάχα για τη –ευαίσθητη σε θέματα διαπλοκής – Δημοκρατία, αλλά και για την εν γένει Ελευθερία των μελών μίας εύρυθμης κοινωνίας που οφείλει να κινείται εξελικτικά στο μονοπάτι της παρρησίας και της αυτοδιάθεσης.
Οι πολίτες της εμπειρικά, σχεδόν ενστικτωδώς, διακρίνουν αυτή τη δυσώδη σήψη που πλανιέται στην ατμόσφαιρα της καθημερινότητάς τους και με τη σειρά τους υψώνουν τους δικούς τους πύργους άμυνας ενάντια στους φορείς της καθοδηγημένης «ενημερωτικής παράνοιας».

Η Είδηση που προέρχεται από τα διαπλεκόμενα ΜΜΕ, ρίχνεται συνειδησιακά και σε νοητικό επίπεδο στο κάδο απορριμμάτων. Η χειραγωγημένη είδηση αποτελεί τη καλύτερη απόδειξη προπαγάνδας, υποπροϊόν μίας διαβρωμένης κοινωνίας και στην ελληνική περίπτωση, μία παρατεταμένη κρίση αξιών και προτύπων.

Έγκειται στην πένα των δημοσιογράφων και κυρίως στα τελευταία αποθέματα ευθυκρισίας και αξιοπρέπειας που κρύβουν μέσα τους, να πάψουν να συμπεριφέρονται ως υπάκουα σκυλιά που για λίγα ή πολλά αποφάγια γλείφουν με τα βδελυγμίας τα χέρια των αφεντικών τους, πλάθοντας κατά εντολή νέα ήθη και δεδομένα, εις βάρος της πλειοψηφίας του λαού.

Με αυτό τον τρόπο ίσως να αποκατασταθεί, έστω και στο έσχατο χρονικό διάστημα που ορίζει η ιστορική ευθύνη, η σχέση εμπιστοσύνης τους με τους πολίτες , έτσι ώστε να μπουν οι βάσεις παλινόρθωσης και αναστήλωσης του ελληνικού κοινωνικού μηχανισμού, σε ένα αξιοκρατικότερο και υγιέστερο επίπεδο, μήπως επιτέλους καταφέρουμε να αντικρίσουμε ένα καλύτερο δημοκρατικό αύριο.

 ___________________________________________________________

Max Horkheimer: Το Αυταρχικό Κράτος …


Το Αυταρχικό Κράτος (αποσπάσματα)

“Όσο περισσότερες παραγωγικές δυνάμεις διαχειρίζεται το κράτος σαν δική του ιδιοκτησία, τόσο περισσότερο γίνεται ένας συλλογικός καπιταλιστής, τόσο περισσότερους πολίτες του κράτους εκμεταλλεύεται. Οι εργάτες παραμένουν μισθωτοί εργάτες, προλετάριοι. Η σχέση με το κεφάλαιο δεν καταργείται αλλά γίνεται ακόμα οξύτερη. Στην μετάβαση από τον μονοπωλιακό στον κρατικό καπιταλισμό, το τελευταίο στάδιο που προσφέρει η αστική κοινωνία είναι η «οικειοποίηση των μεγάλων παραγωγικών και εμπορικών οργανισμών, πρώτα από τις μετοχικές εταιρείες, αργότερα από τα τραστ και ύστερα από το κράτος» (κομμάτι από Μαρκούζε). Ο κρατικός καπιταλισμός είναι το σημερινό αυταρχικό κράτος. “

” Σήμερα οι μεγάλοι βιομήχανοι καταγγέλλουν τον φιλελευθερισμό μόνον όταν η κρατική διοίκηση παραμένει υπερβολικά φιλελεύθερη, χωρίς να είναι τελείως υπό τον έλεγχό τους. “

” Η έκκληση να συνενωθούν (οι εργάτες) σε εργατικά σωματεία και κόμματα εκτελέστηκε κατά γράμμα, όμως αυτές οι οργανώσεις δεν εκπλήρωσαν και τόσο τα φυσιολογικά καθήκοντα του ενωμένου προλεταριάτου, δηλαδή την αντίσταση στην ταξική κοινωνία γενικά, όσο την υποταγή στις φυσιολογικές συνθήκες της ίδιας του της ανάπτυξης σε μαζικές οργανώσεις. Ενσωματώθηκαν κι αυτές μέσα στους μετασχηματισμούς της οικονομίας. Κάτω από το φιλελευθερισμό είχαν αφοσιωθεί στο σκοπό της βελτίωσης του πεπρωμένου τους.

Λόγω της αξιοπιστίας τους, η επιρροή ορισμένων πιο εξασφαλισμένων στρωμάτων των εργατών απόκτησε μεγαλύτερη βαρύτητα. Το κόμμα ασκούσε πιέσεις για κοινωνική νομοθεσία: η ζωή των εργατών κάτω από τον καπιταλισμό έπρεπε να ανακουφιστεί. Το συνδικάτο αγωνιζόταν να εξασφαλίσει προνόμια για τους ειδικευμένους εργάτες. Σαν ιδεολογική δικαιολόγηση εμφανίστηκαν φράσεις που μιλούσαν για την δημοκρατία στο εργοστάσιο και την εξελικτική πορεία προς τον σοσιαλισμό. Η εργασία σαν επάγγελμα: απ΄ την κριτική της εργασίας σαν σκλαβιάς, που αποτελούσε και την μόνη οπτική του παρελθόντος, δεν απόμεινε σχεδόν ούτε λέξη. Η εργασία από έμβλημα αξίας των αστών μεταμορφώθηκε σε πόθο των απόκληρων.

Οι μεγάλες οργανώσεις διέδιδαν μια ιδέα κοινωνικοποίησης που μόλις και μετά βίας μπορούσε να διακριθεί απ΄ την κρατικοποίηση, την εθνικοποίηση ή την κοινωνικοποίηση στον κρατικό καπιταλισμό. Το επαναστατικό όραμα της απελευθέρωσης συνέχιζε να ζει μόνο στις συκοφαντίες των αντεπαναστατών. Όταν η φαντασία αποσπάστηκε ολοκληρωτικά από κάθε πραγματική βάση, ο υφιστάμενος κρατικός μηχανισμός αντικαταστάθηκε από το κόμμα και την γραφειοκρατία των εργατικών συνδικάτων, η αρχή του κέρδους από το ετήσιο πλάνο των δημοσίων υπαλλήλων. Ακόμα και η ουτοπία δομήθηκε σύμφωνα με την ντιρεκτίβα. Οι άνθρωποι θεωρήθηκαν αντικείμενα, και όπου ήταν αναγκαίο αντικείμενα που ανήκαν στους ίδιους τους εαυτούς τους. “

” Ο ηγέτης και η κλίκα του γίνονται τόσο ανεξάρτητοι μέσα στην οργάνωση της εργατικής τάξης όσο ανεξάρτητο είναι και το συμβούλιο των διευθυντών από τους μετόχους σε ένα βιομηχανικό μονοπώλιο. “

” Ο,τιδήποτε επιδιώκει να αναπτυχθεί κάτω από οποιαδήποτε εξουσία διατρέχει τον κίνδυνο να την αναπαράγει.”

” Στις δημοκρατίες της Δύσης οι ηγέτες των μεγάλων οργανώσεων της εργατικής τάξης έχουν με τα μέλη τους την ίδια σχέση που έχουν και τα εκτελεστικά όργανα του τέλειου κρατισμού με την κοινωνία σαν σύνολο: κρατούν τις μάζες, τις οποίες φροντίζουν, υπό αυστηρή πειθαρχία, τις διατηρούν σε ερμητική απομόνωση από μη ελεγχόμενα στοιχεία και ανέχονται τον αυθορμητισμό μόνο σαν αποτέλεσμα της δικής τους εξουσίας. “

” Η ενσωμάτωση είναι το τίμημα που πρέπει να πληρώσουν τα άτομα και οι ομάδες προκειμένου να αναπτυχθούν κάτω από τον καπιταλισμό.”

” Στην Ευρώπη, η ελευθερία του συνέρχεσθαι είναι μια απ΄ τις ουσιαστικές παραχωρήσεις της τάξης προς το άτομο, στο βαθμό που τα άτομα που αποτελούν την τάξη δεν είναι απολύτως ταυτόσημα με το κράτος, έτσι ώστε να μην είναι αναγκαίο να υπάρξει φόβος σφετερισμού του κράτους. Από την αρχή ακόμη, όπως είναι πολύ γνωστό, ο σεβασμός προς το άτομο, το απαραβίαστο της κατοικίας και η μη κακοποίηση των ατόμων που συλλαμβάνονται, όπως και άλλα δικαιώματα ποδοπατήθηκαν αμέσως μόλις έπαψαν να αφορούν την αστική τάξη. Η ιστορία των στάσεων στις φυλακές σαν πολιτικών εξεγέρσεων και ιδιαίτερα η ιστορία των αποικιών, είναι ενδεικτικές της ανθρωπιάς της αστικής τάξης. “

” Η τάση για ένα αυταρχικό κράτος ήταν από παλιά εμφανής στα ριζοσπαστικά κόμματα της αστικής παράταξης. Η Γαλλική Επανάσταση αποτελεί μια συμπυκνωμένη εκδοχή της μετέπειτα ιστορίας. Ο Ροβεσπιέρος συγκέντρωσε την εξουσία στην Επιτροπή της Δημόσιας Ασφάλειας και υποβίβασε το Κοινοβούλιο σε όργανο επικύρωσης των νόμων. Ενοποίησε τη λειτουργία της διοίκησης και του ελέγχου στην ηγεσία του Γιακωβίνικου κόμματος. Το κράτος ρύθμιζε την οικονομία. “

” Ο τέλειος κρατισμός, ή κρατικός σοσιαλισμός είναι η πιο συνεπής μορφή αυταρχικού κράτους, που έχει απελευθερωθεί από κάθε εξάρτηση από το ιδιωτικό κεφάλαιο. Αυξάνει την παραγωγή με έναν τέτοιο ρυθμό που εμφανίστηκε μόνο κατά τη μετάβαση από την περίοδο του μερκαντιλισμού στην εποχή του φιλελευθερισμού. Στον κρατικό σοσιαλισμό η αυστηρή πειθαρχία του εργοστασίου εξαπλώνεται σε ολόκληρη την κοινωνία. “

” Η πλατιά διαδομένη θέση στην οικονομία της αγοράς, που υποστήριζε ότι η αναρχία της κοινωνίας συνδέεται με τη χαλαρή βιομηχανική πειθαρχία, σήμερα έχει καταλήξει να σημαίνει ότι ο έλεγχος πάνω στη φύση, η πάλη για την κατάκτηση της παγκόσμιας αγοράς κι η φασιστική πειθαρχία που πρέπει να επιβληθεί στο λαό είναι όροι αλληλένδετοι μεταξύ τους. “

” Η διαλεκτική της τέχνης της αυταρχικής διακυβέρνησης έχει σαν άξονα την ιδέα ότι οι διαφορές ανάμεσα στις διάφορες τάξεις, την ειδικευμένη εργασία και την ανειδίκευτη, ή ανάμεσα στις φυλές, πρέπει να διευρύνονται συστηματικά με τη βοήθεια όλων των μέσων μαζικής επικοινωνίας- εφημερίδες, ραδιόφωνο, κινηματογράφος- για να απομονώνονται τα άτομα μεταξύ τους. Πρέπει να ακούνε τον καθένα, από τον Φύρερ μέχρι το ντόπιο αφεντικό, αλλά ποτέ ο ένας τον άλλο. Πρέπει να πληροφορούνται για ο,τιδήποτε, από την ειρηνευτική πολιτική του έθνους μέχρι τη χρήση της λάμπας ασφαλείας, αλλά δεν πρέπει να πληροφορούν τους εαυτούς τους. Πρέπει να ανακατεύονται σε όλα, αλλά όχι στην ηγεσία. Η ανθρωπότητα είναι πλήρως εκπαιδευμένη κι ακρωτηριασμένη. Αν μια χώρα, λογουχάρη οι Ενωμένες Πολιτείες ή μια ήπειρος όπως η Ευρώπη, είναι αρκετά μεγάλη και ισχυρή, ο μηχανισμός καταστολής που χρησιμοποιείται ενάντια στον εσωτερικό εχθρό βρίσκει σαν πρόσχημα την απειλή του εξωτερικού εχθρού. Ενώ η πείνα κι ο κίνδυνος του πολέμου είναι αναγκαία, ανεξέλεγκτα κι αναπόφευκτα αποτελέσματα της οικονομίας της αγοράς, μπορούν να χρησιμοποιηθούν εποικοδομητικά από το αυταρχικό κράτος. “

” Η δράση πολιτικών ομάδων και μεμονωμένων ατόμων θα μπορούσε να συμβάλλει αποφασιστικά προς την κατεύθυνση της ελευθερίας. Το αυταρχικό κράτος φοβάται τα αντίπαλα μαζικά κόμματα μόνο σαν ανταγωνιστές. Δεν αμφισβητούν την αρχή του αυταρχικού κράτους αυτή καθ΄αυτή. Στην πραγματικότητα ο εχθρός βρίσκεται παντού και πουθενά. “

” Εάν κάποτε οι άνθρωποι αρνηθούν ν΄ ακολουθήσουν τον αρχηγό, τότε θα πραγματοποιήσουν τα όνειρά τους. Η συχνά αναφερόμενη πολιτική ανωριμότητα των μαζών πίσω από την οποία αρέσκονται να κρύβονται τα γραφειοκρατικά κόμματα, δεν είναι στην πραγματικότητα τίποτε άλλο απ΄ το σκεπτικισμό απέναντι στην ηγεσία. Οι εργάτες έχουν μάθει ότι δεν έχουν να περιμένουν τίποτα από εκείνους που τους ξεσηκώνουν από καιρού εις καιρό, μονάχα για να τους ξαναστείλουν πίσω στα σπίτια τους, και να ξαναβρεθούν πάλι στην ίδια κατάσταση- ακόμα και μετά από μια νίκη. “

” Τα εκατομμύρια άτομα της βάσης μαθαίνουν μέσω της εμπειρίας τους από την παιδική τους ηλικία, ότι οι διάφορες φάσεις του καπιταλισμού ανήκουν σε ένα και το αυτό σύστημα. Είτε είναι αυταρχική είτε φιλελεύθερη, η κοινωνία για αυτούς σημαίνει πείνα, αστυνομικό έλεγχο και στρατολογία. “

” Οι μορφές της νέας κοινωνίας ανακαλύπτονται κατ΄ αρχήν μέσα στη διαδικασία του κοινωνικού μετασχηματισμού. Η θεωρητική σύλληψη που, ακολουθώντας τους πρώτους ιχνηλάτες της, θα δείξει στη νέα κοινωνία το δρόμο της- το σύστημα των εργατικών συμβουλίων- αναδύθηκε μέσα απ΄ την πράξη. Οι ρίζες του συμβουλιακού συστήματος ανατρέχουν στο 1871, το 1905 και σε άλλα γεγονότα. Ο επαναστατικός μετασχηματισμός έχει μια παράδοση που πρέπει να συνεχιστεί. “

” Οι σημερινές συζητήσεις περί ακαταλλήλων συνθηκών αποτελούν κάλυψη της ανοχής απέναντι στην καταπίεση. Για τον επαναστάτη οι συνθήκες είναι πάντοτε ώριμες. Αυτό που εκ των υστέρων εμφανίζεται σαν προκαταρτικό στάδιο ή σαν πρόωρη κατάσταση ήταν κάποτε για έναν επαναστάτη μια τελευταία ευκαιρία για αλλαγή. Ο επαναστάτης είναι πάντοτε με το μέρος των απελπισμένων που είναι έτοιμοι κάθε στιγμή, όχι μ΄ εκείνους που έχουν όλο τον καιρό μπροστά τους. “

” Η θεωρία της ανάπτυξης των μέσων παραγωγής, της διαδοχής διαφόρων τρόπων παραγωγής και του ρόλου του προλεταριάτου δεν είναι ούτε ιστορικός πίνακας για να τον ατενίζει κανείς ούτε επιστημονική φόρμουλα για τον υπολογισμό μελλοντικών γεγονότων. Διαμορφώνει μια επαρκή συνείδηση για μια συγκεκριμένη φάση της πάλης και σαν τέτοια μπορεί να επανεκτιμηθεί σε μεταγενέστερες διαμάχες. Αν η αλήθεια εκλαμβάνεται σαν ιδιοκτησία, μετατρέπεται στο αντίθετό της και επομένως υπόκειται σε ένα σχετικισμό που αντλεί τα κριτικά του στοιχεία από το ίδιο ιδανικό της βεβαιότητας όπως και η απόλυτη φιλοσοφία. Η κριτική θεωρία είναι διαφορετικού είδους. Απορρίπτει εκείνο το είδος της γνώσης που μπορεί κανείς να συσσωρεύσει. Αντιμετωπίζει την ιστορία με εκείνη τη δυνατότητα που διαφαίνεται πάντοτε συγκεκριμένα μέσα της. Η ωριμότητα μιας ιστορικής κατάστασης είναι θέμα «προς απόδειξη κι αποδειχθέν. “

” Η αγανάκτηση που γεννάει η σκέψη ότι ακόμα και η περιορισμένη ελευθερία του 19ου αιώνα εκμηδενίζεται μακροπρόθεσμα απ΄ τον κρατικό καπιταλισμό, διαμέσου της «κοινωνικοποίησης της φτώχειας», πηγάζει απ΄ τη γνώση ότι τώρα πια δεν υπάρχει κανένας φραγμός για έναν κοινωνικοποιημένο πλούτο. “

” Η πίστη ότι κάποιος ενεργεί στο όνομα κάποιου ανώτερου απ΄ τον εαυτό του αποδείχθηκε χρεοκοπία. Δεν ήταν λίγοι οι Μαρξιστές που την ασπάστηκαν. Χωρίς την αίσθηση ότι είναι μέλη ενός μεγάλου κόμματος, ή ότι έχουν με το μέρος τους ένα τιμημένο ηγέτη, την παγκόσμια ιστορία ή τουλάχιστον κάποια αλάνθαστη θεωρία, ο σοσιαλισμός τους δεν μπορεί να λειτουργήσει. “

” Δεν υπάρχουν μόνο επαγγελματίες αλλά επίσης και εξέχοντες επαναστάτες. Τα μαζικά μέσα ενημέρωσης αφομοιώνουν την επανάσταση με το να καταχωρούν τους ηγέτες της στις λίστες διασημοτήτων. Το απομονωμένο άτομο που δεν προβάλλεται ή δεν προστατεύεται από κάποια εξουσία δεν μπορεί να αποβλέπει στη φήμη.”

” Ο πολιτικός του μαζικού κόμματος που επιπλέει ακόμα, αντί για πομπώδη ρητορική, επιδίδεται σήμερα σε συζητήσεις για τις στατιστικές, την εθνική οικονομία και τις «εσωτερικές ίντριγκες». Ο τρόπος ομιλίας του έχει γίνει πεζός μολονότι είναι καλά πληροφορημένος. Διατηρεί μια φαινομενική επαφή με τους εργάτες και εκφράζεται με συγκεντρωτικά νούμερα και συνθετικά υλικά. “

” Το ερώτημα του τι θα έπρεπε να κάνει «κάποιος» την εξουσία από τη στιγμή που την έχει, το ίδιο ερώτημα που ήταν τόσο σημαντικό για τους γραφειοκράτες του μαζικού κόμματος, χάνει τη σημασία του στην πάλη εναντίον τους. Το ερώτημα προϋποθέτει την συνεχιζόμενη ύπαρξη αυτού που θα έπρεπε να εξαφανιστεί: η εξουσία να διαχειρίζεται την εργασία των άλλων. “

” Ο σύγχρονος στοχασμός στην υπηρεσία μιας μεταμορφωμένης κοινωνίας δεν θα έπρεπε να παραβλέψει το γεγονός ότι σε μια αταξική δημοκρατία τα σχέδια δεν μπορούν να επιβληθούν στους άλλους διαμέσου της εξουσίας ή διαμέσου της ρουτίνας, αλλά θα πρέπει να είναι προϊόντα ελεύθερης συμφωνίας. “

” Τίποτα πια στον κόσμο δεν μπορεί να δικαιώσει τη βία εκτός από την ανάγκη να τεθεί ένα τέλος στην ίδια τη βία. “

” Η αστική τάξη δεν ενοχλείται πια στο ελάχιστο απ΄ την ίδια την αντικομφορμιστική λογοτεχνία. Έφερε τον Τολστόι στον κινηματογράφο, τον Μωπασάν στα ψιλικατζίδικα. “

http://eleftheriahtipota.blogspot.gr/2010/02/2.html


Aπό:https://praxisreview.gr/max-horkheimer-%CF%84%CE%BF-%CE%B1%CF%85%CF%84%CE%B1%CF%81%CF%87%CE%B9%CE%BA%CF%8C-%CE%BA%CF%81%CE%AC%CF%84%CE%BF%CF%82/