ΜΕ ΤΟ ΚΑΛΕΜΙ ΣΤΑ ΔΟΝΤΙΑ: ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ ΑΠΟ ΕΝΑ ΠΟΙΗΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΤΩΝ ΖΩΝΤΑΝΩΝ…


1530477_1573671986183384_2626079278423187794_n.jpg

Όλη η ποιητική σκηνή των Αθηνών/ τρώει τη σκόνη του νταλικέρη/
στο πάρκινγκ της Στυλίδας/ που είχε βάλει στη διαπασών/
τη σονάτα του Σεληνόφωτος σ.1.

Συμμετείχαμε σήμερα – ή ίσως χτες – δύο από αυτή την παρέα (ακριβώς αυτοί οι δύο άνθρωποι που θα πήγαιναν μαζί σε κάτι τέτοιο δηλαδή, ή μάλλον, με ακριβώς αυτόν τον άνθρωπο που θα πήγαινα μαζί σε κάτι τέτοιο – αν και ήταν ταυτόχρονα εντελώς προσωπική διαδικασία), στο ταξίδι μέσα στην πόλη Με το Καλέμι στα Δόντια – Μια Παράσταση Αυτοκινήτου του Σαμσών Ρακά. Σήμερα – ή ίσως χτες – γιατί αυτό το κείμενο θα γραφτεί αναπόφευκτα σε δύο χρόνους. Πρώτος χρόνος, ο χρόνος του τώρα, σήμερα το βράδυ, ξημερώματα δηλαδή. Φυσικά, μετά από ένα τέτοιο ποιητικό ταξίδι στην πόλη, δε γινόταν να μην ακολουθήσουν ποτά. Ουίσκι συγκεκριμένα – αυτό που μέχρι πολύ πρόσφατα κορόιδευα λέγοντας ότι είναι λαδερό και καίει, κι ένας άλλος καλός φίλος από αυτή την παρέα βάλθηκε να πειστούμε μαζί ότι κάνω λάθος (και με έπεισε).

Μετά τα ποτά, που ήταν μάλλον αποφόρτιση παρά περισσότερη συζήτηση επί αυτού που ζήσαμε, γυρνάνε στο μυαλό διαρκώς σκέψεις και συναισθήματα που εκβιάζουν την αποτύπωσή τους. Δυσκολεύομαι βέβαια να τα αφήσω να μην περάσουν από το κόσκινο του αύριο. Από μια ακόμα ανάγνωση, πιο «νηφάλια», αφού ακούσω το σιντί του ΟΥΤΙΣ που κρύβεται στην τσάντα μου (εντάξει, σήμερα το βράδυ θα το ακούσω), αφού διαβάσω ξανά άλλα κείμενα, αφού θυμηθώ πιο συγκεκριμένα τα γεγονότα. Γι’ αυτό και οι δύο χρόνοι. Νομίζω είναι καλύτερα έτσι (μπορεί και όχι/ αλλά εντάξει, υπόσχομαι στον εαυτό μου να είναι εν θερμώ – το πολύ μέχρι αύριο).

Λέω, πως πολύ καλά γράφει, μα του λείπει η στόφα της αυτοκαταστροφής
Το χειρότερο βέβαια είναι τ’ άλλο
Να διαθέτεις στόφα αυτοκαταστροφής, αλλά να μην ξέρεις να γράφεις.

Συνέχεια

Advertisements

Θεσσαλονικεύσι Συμβουλευτικός…


Θεσσαλονικεύσι Συμβουλευτικός, περί δικαιοσύνης

Ο Νικηφόρος Χούμνος αποτελεί ενδεικτική περίπτωση λόγιου του ύστερου Βυζαντίου (1250/5-1327 μ.Χ.) ο οποίος συνταιριάζει στο ίδιο πρόσωπο το συγγραφικό με το πολιτικό έργο. Τα συγγράμματα του συμπεριλαμβάνουν ένα ευρύ φάσμα ενδιαφερόντων (φιλοσοφία, ποίηση, αστρονομία), όπως και το πολιτικό του έργο, μεσάζων, κοιαίστωρ, μυστικός, επί του κανικλείου. Μέσα σε όλα αυτά διετέλεσε για ένα χρονικό διάστημα και ως διοικητής της Θεσσαλονίκης. Από αυτή την περίοδο διασώζεται ένα εξαιρετικό για τη λογοτεχνική του αξία, τις πληροφορίες που μας παρέχει, και το ιστορικό του βάρος, εγκώμιο της Θεσσαλονίκης που αποτελεί μέρος επιστολής που συνέγραψε ο Χούμνος όταν επέστρεψε στην γενέτειρα του την Κωνσταντινούπολη.

Η επιστολή φέρει τον τίτλο Θεσσαλονικεύσι Συμβουλευτικός, περί δικαιοσύνης και μας δίνει μια χρήσιμη εικόνα για τις κοινωνικές συγκρούσεις που φώλευαν την περίοδο 1300-1325. Ο Χούμνος κάνει ιδιαίτερη αναφορά στην πλεονεξία των Δυνατών (ευγενών γαιοκτημόνων) απέναντι στα φτωχά στρώματα και κατακρίνει το φαινόμενο της τοκογλυφίας, το οποίο στην εποχή του ήταν ήδη σε έξαρση. Δηλαδή ήδη μία γενεά μόλις πριν εκδηλωθεί η στάση των Ζηλωτών.

Συνέχεια

Η Καταγωγή της Ιεραρχίας και των Ταξικών Κοινωνιών…


Χάρης Ναξάκης

Στην Οικολογία της Ελευθερίας (εκδόσεις Αντιγόνη, 2016),  το σημαντικότερο έργο του μεγάλου Αμερικανού στοχαστή Μάρεϊ Μπούκτσιν, ο οποίος συνέβαλε τα μέγιστα στη θεμελίωση της κοινωνικής και πολιτικής οικολογίας, ο συγγραφέας επιδιώκει να ερμηνεύσει την ανάδυση της ιεραρχίας που αποτελεί δομικό χαρακτηριστικό των ανθρώπινων κοινωνιών και να σκιαγραφήσει τις προϋποθέσεις διάλυσης της. Για τον Μπούκτσιν η τάση του ανθρώπου να κυριαρχεί πάνω στη φύση είναι επακόλουθο της τάσης του να κυριαρχεί πάνω στον άνθρωπο. Το μεγάλο μυστήριο όμως είναι το ποιες είναι οι ρίζες αυτής της τάσης.

Για την μαρξιστική αφήγηση η εξουσία, η ατομική ιδιοκτησία και εν τέλει οι τάξεις και το κράτος δημιουργήθηκαν «αναγκαστικά και ανεξάρτητα από την ανθρώπινη θέληση» ως αποτέλεσμα του «νόμου του καταμερισμού της εργασίας» (Έγκελς – Αντι-Ντίρινγκ) σε διευθυντική και εκτελεστική, γεγονός που οδήγησε στη μονοπώληση της εξουσίας από μια ομάδα που είχε τη διεύθυνση της εργασίας. Οι αντικειμενικές λοιπόν αναγκαιότητες της οργάνωσης της παραγωγής καθόρισαν την ταξική δομή της κοινωνίας. Κάθε εξουσία για τον μαρξισμό απορρέει από τον καταμερισμό της εργασίας, που οδήγησε στην αντιπαράθεση ανάμεσα στα διευθυντικά και εκτελεστικά καθήκοντα, γι’ αυτό κάθε εξουσία, η δημιουργία της ιεραρχίας και των διευθυντικών τάξεων απορρέουν από τη σφαίρα της παραγωγής, από την οικονομική εξουσία.

Στη γερμανική ιδεολογία ο Μαρξ καθιστά σαφή την παραπάνω ερμηνεία: «με τον καταμερισμό της εργασίας είναι ταυτόχρονα δεδομένη και η ποσοτική και η ποιοτική άνιση διανομή της εργασίας και των προϊόντων της, άρα και της ιδιοκτησίας». Είναι όμως έτσι τα πράγματα; Οι ταξικές κοινωνίες αναδύθηκαν επειδή στη νεολιθική περίοδο η εμφάνιση του καταμερισμού της εργασίας και των εξελιγμένων εργαλείων επέτρεψε να κυριαρχήσει ο άνθρωπος πάνω στη φύση, παράγοντας έτσι πλεονάσματα αγαθών, γεγονός που επέτρεψε να εμφανιστεί η εκμετάλλευση ως σφετερισμός των πλεονασμάτων αυτών από τις κοινωνικές ομάδες που διαδραμάτιζαν διευθυντικό ρόλο στην παραγωγή των αγαθών;

Συνέχεια

Φοβού τη μοναξιά των social media…


Μπορεί να αποκαλούνται «μέσα κοινωνικής δικτύωσης» αλλά το facebook, το Instagram και το twitter δεν μας φέρνουν κατ’ ανάγκην πιο κοντά. Τουναντίον, οι νέοι που περνούν πολλές ώρες ασχολούμενοι με αυτά μπορεί να νιώθουν στην πραγματικότητα μεγαλύτερη μοναξιά απ’ όση οι συνομήλικοί τους που βλέπουν και κανέναν άνθρωπο διά ζώσης.

Αυτό είναι το συμπέρασμα μιας νέας μελέτης, η οποία έδειξε πως οι μανιώδεις χρήστες των μέσων αυτών είχαν διπλάσιες πιθανότητες να αισθάνονται κοινωνικώς απομονωμένοι, σε σύγκριση με τους λιγότερο κολλημένους με τα social media φίλους τους.

Το εύρημα αυτό, που δημοσιεύεται στην Αμερικανική Επιθεώρηση Προληπτικής Ιατρικής (AJPM), «μας υπενθυμίζει ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δεν αποτελούν πανάκεια για όσους αισθάνονται μοναξιά» δήλωσε ο επικεφαλής ερευνητής δρ Μπράιαν Α. Πρίμακ, καθηγητής Ιατρικής και διευθυντής του Ερευνητικού Κέντρου Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, Τεχνολογίας και Υγείας στο Πανεπιστήμιο του Πίτσμπουργκ.

ΜΕΛΕΤΗ ΜΑΜΟΥΘ. Η νέα μελέτη, που είναι η μεγαλύτερη έως σήμερα για το θέμα, συμπεριέλαβε 1.787 εθελοντές ηλικίας από 19 έως 32 ετών, οι οποίοι συμπλήρωσαν ένα διαδικτυακό ερωτηματολόγιο για τη χρήση κάθε είδους μέσου κοινωνικής δικτύωσης (facebook, twitter, Google Plus, YouTube, LinkedIn, Instagram, Pinterest, Tumblr, Vine, Snapchat και Reddit) και για το επίπεδο της μοναξιάς που ένιωθαν.

Η μέση διάρκεια χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης ήταν 61 λεπτά την ημέρα. Οσοι εθελοντές ανέφεραν ότι περνούσαν πάνω από 121 λεπτά την ημέρα στα social media είχαν διπλάσιες πιθανότητες να αισθάνονται κοινωνικά απομονωμένοι, σε σύγκριση με όσους αφιέρωναν λιγότερα από 30 λεπτά ημερησίως σε αυτές τις ιστοσελίδες.

Ωστόσο δεν είναι μόνο η διάρκεια των επισκέψεων που συσχετίζεται με το αίσθημα της μοναξιάς, αλλά και η συχνότητά τους: σύμφωνα με τη μελέτη, όσοι εθελοντές επισκέπτονταν συχνότερα τα σάιτ κοινωνικής δικτύωσης είχαν σχεδόν τριπλάσιες πιθανότητες να νιώθουν κοινωνική απομόνωση σε σύγκριση με όσους τα επισκέπτονταν σπανιότερα.

Η σπανιότερη χρήση που κατέγραψε η μελέτη ήταν εννέα ή λιγότερες επισκέψεις την εβδομάδα και η συχνότερη χρήση 58 ή περισσότερες επισκέψεις την εβδομάδα.

Οι ερευνητές διευκρινίζουν πως τα ευρήματά τους δεν σημαίνουν ότι το facebook προκαλεί μοναξιά, ούτε το αντίστροφο, ενώ δεν είναι σαφές τι από τα δύο προηγείται (το αίσθημα της μοναξιάς ή η χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης).

Πού θα μπορούσε, λοιπόν, να οφείλεται η παρατηρούμενη συσχέτιση; «Μία πιθανή εξήγηση είναι ότι οι άνθρωποι που νιώθουν κοινωνικώς απομονωμένοι στρέφονται στα μέσα αυτά για να αυξήσουν τον κοινωνικό κύκλο τους» εξήγησε ο δρ Πρίμακ. «Ή πάλι προσπαθούν μέσω των ιστοσελίδων αυτών να καταπολεμήσουν τη μοναξιά τους, δίχως να αντιλαμβάνονται ότι στην πραγματικότητα την εντείνουν».

Η ΛΥΣΗ. Για τους ανθρώπους αυτούς, η λύση πιθανώς είναι «να βγουν από το Ιντερνετ και να επιδιώξουν να δημιουργήσουν αληθινές, διαπροσωπικές σχέσεις» συνέχισε. Και κατέληξε: «Ασφαλώς τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποτελούν ισχυρό εργαλείο για να καλλιεργεί κάποιος τις σχέσεις του, αλλά από μόνα τους δεν επαρκούν για να δημιουργηθούν αυτές οι σχέσεις».

_________________________________________________________

   

Από: http://antikleidi.com

Οι γραβατοφόροι και οι ροπαλοφόροι…


[Το παρακάτω εκτενές κείμενο του Πέτρου Πέτκα δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά το Γενάρη του 2012 στο περιοδικό ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ εξ αφορμής ενός “διηγήματος” του επίτιμου προέδρου του Αρείου Πάγου. Παίρνωντας αφετηρία από αυτό, το κείμενο μιλάει για την εξέγερση του Δεκέμβρη του 2008. Στο τέλος υπάρχει το κείμενο σε pdf]

DD13

Οι γραβατοφόροι και οι ροπαλοφόροι

Ι

Στα «ΔΙΚΑΣΤΙΚΑ ΝΕΑ», τριμηνιαία έκδοση της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων, (αριθμός φύλλου 118, Ιούλιος, Αύγουστος, Σεπτέμβριος 2011), και στις σελίδες έξι (6) και επτά (7), κάτω απ’ την ένδειξη «Λογοτεχνική στήλη» δημοσιεύεται «διήγημα» του επίτιμου προέδρου του Αρείου Πάγου Βασιλείου Νικόπουλου με τίτλο «το ενσυνείδητο θύμα».

Οφείλουμε, ευθύς εξαρχής, να διευκρινίσουμε τους λόγους της ενασχόλησής μας με το συγκεκριμένο «διήγημα» δηλώνοντας απερίφραστα πως δεν μας ώθησαν σ’ αυτό η αμφίβολη λογοτεχνική αξία του δημοσιεύματος, ούτε τα κοινωνικά, πολιτικά μηνύματα αυτά καθεαυτά που εκπέμπει, κατά τρόπο μάλιστα απροσχημάτιστο, χοντροκομένο, άγαρμπο. Ταυτόσημου περιεχομένου μηνύματα βρίσκει εύκολα οιοσδήποτε αναγνώστης του ημερήσιου τύπου και ο πρώτος τυχών δυστυχής τηλεθεατής του ηλεκτρονικού τύπου, ιδίως της εμπορικής τηλεόρασης, αυτού του φρικτού εργαστάσιου κατασκευής υπηκόων που ειδικεύεται στον χονδροειδή εντυπωσιασμό και στην απουσία κριτικής σκέψης. Η ειδοποιός διαφορά του «διηγήματός» μας αλλού εδράζεται: στην επαγγελματική ιδιότητα του συγγραφέα του και στην ιδιοτυπία του εντύπου που το φιλοξενεί, μάλλον αφειδώλευτα, πρόθυμα, πάντα σε συνδυασμό με το φιλοσοφικό, ιδεολογικό φορτίο των ιδεών και στοχασμών που αυτό («διήγημα») εμπεριέχει. Ας δούμε, λοιπόν, ενδελεχέστερα το «διήγημα» αυτό και, αμέσως μετά, θα καταδειχθεί εναργώς και ο λόγος της προκειμένης ενασχόλησής μας.

Συνέχεια

ο λαϊκισμός στην αρχαιότητα…


Μοντέλο της αρχαίας Αθηναϊκής Αγοράς, όπως πρέπει να ήταν κατά τον 3ο αιώνα π.Χ.

Μοντέλο της αρχαίας Αθηναϊκής Αγοράς, όπως πρέπει να ήταν κατά τον 3ο αιώνα π.Χ.

Βλέπω, όμως, πως εσείς δεν κρατάτε την ίδια στάση απέναντι στους ομιλητές, αλλά άλλους προσέχετε, ενώ άλλων ούτε τη φωνή ανέχεστε ν’ ακούσετε. Και αυτό δεν είναι καθόλου παράδοξο. Γιατί συνηθίζετε από παλιά να εκδιώκετε από τη συνέλευση όλους, εκτός από εκείνους που με τα λόγια τους θα ικανοποιούσαν τις επιθυμίες σας. Για τούτο με το δίκιο του μπορεί κάποιος να σας κατηγορήσει, γιατί, δηλαδή, μολονότι γνωρίζετε ότι πολλές και σπουδαίες οικογένειες έχουν γίνει άνω κάτω από τους κόλακες, και μολονότι στις ιδιωτικές σας υποθέσεις μισείτε αυτούς που χρησιμοποιούν τέτοια μέθοδο, στα ζητήματα της πόλης δεν τηρείτε προς αυτούς στάση παρόμοια, αλλά, αν και κατηγορείτε όσους πλησιάζουν τέτοιους ανθρώπους και χαίρονται με αυτούς, δίνετε την εντύπωση πως εσείς οι ίδιοι έχετε μεγαλύτερη εμπιστοσύνη σ’ αυτούς παρά στους άλλους συμπολίτες σας. Και έτσι βέβαια έχετε αναγκάσει τους ρήτορες να μελετούν και να στοχάζονται όχι αυτά που θα ωφελήσουν την πόλη, αλλά πώς θα εκφωνήσουν λόγους αρεστούς σε σας. {Ισοκράτους, Περί ειρήνης, 3-5}.

Και έχω αποφασίσει να λέγω αυτά όχι για να γίνω σε κάποιους από σας μισητός έτσι άσκοπα· γιατί εγώ δεν είμαι τόσο ανόητος ούτε άμοιρος, ώστε να θέλω να γίνομαι μισητός χωρίς να νομίζω ότι προσφέρω κανένα όφελος· θεωρώ όμως ίδιο του δίκαιου πολίτη να προτιμά τη σωτηρία των υποθέσεων της πόλης αντί της εύνοιας που αποκτά με τα λόγια του. Γιατί ακούω, όπως ακριβώς και εσείς ίσως, ότι οι ρήτορες της εποχής των προγόνων μας – τους οποίους όλοι ανεξαιρέτως όσοι ανεβαίνουν στο βήμα επαινούν, καθόλου όμως δεν τους μιμούνται -, ο περίφημος εκείνος Αριστείδης, ο Νικίας, ο συνονόματος μου (Δημοσθένης), ο Περικλής, είχαν αυτήν τη συνήθεια και αυτόν τον τρόπο του πολιτεύεσθαι. Από τότε όμως που έχουν εμφανισθεί αυτοί οι ρήτορες που σας ρωτούν συνεχώς «Τι επιθυμείτε; Τι να προτείνω εγγράφως; Τι χάρη να σας κάνω;» θυσιάστηκαν τα συμφέροντα της πόλης αντί της πρόσκαιρης εύνοιας του λαού· και τέτοιας λογής πράγματα συμβαίνουν, και τα μεν συμφέροντα τούτων όλα πηγαίνουν καλά, ενώ τα δικά σας άσχημα. […]

Συνέχεια