Η αθλιότητα της πλεονεξίας


Κ. Μιχαηλίδης

Οι αρχαίοι Έλληνες ονόμαζαν την ανθρώπινη απληστία, το πάθος να θέλει κανείς να έχει όσο το δυνατό περισσότερα, πλεονεξία. Αυτό το πάθος ιδιάζει στον άνθρωπο και δεν είναι απλώς η εκδήλωση μιας ορμής, η τάση για ικανοποίηση μιας ανάγκης. Η φύση έχει το δικό της ρυθμό, που παίρνει τη μορφή μιας ανακύκλησης : πείνα-χορτασμός-πείνα κ.ο.κ. Όμως αυτή η περιοδικότητα κινείται πάντα μέσα σε όρια, που τα χαράζει η έκταση και το είδος της ανάγκης, που ζητά ικανοποίηση. Αντίθετα το πάθος της πλεονεξίας δεν έχει όρια. Αυτός, που κατέχεται από το πάθος να έχει όλο και περισσότερα, είναι ο αιώνια ανικανοποίητος. Γι’  αυτό και η πλεονεξία ξεπερνά τον φυσικό ρυθμό και είναι εξ αρχής ένα πάθος μεταφυσικό. Όσο παράδοξο κι’ αν φαίνεται, όμως η πηγή της πλεονεξίας βρίσκεται στον μεταφυσικό πόθο του ανθρώπου προς το απεριόριστο.

Όλη η ζωή μας είναι χαραγμένη μέσα σε πέρατα : η μέρα και η νύχτα, ο μόχθος και η ανάπαψη, ο λόγος και η σιωπή, ο ύπνος και ο ξύπνος, η ζωή και ο θάνατος. Κι’ όμως βιώνουμε τα πέρατα αυτά μέσ’ από τη συνείδηση του απέραντου, γιατί ζούμε τον κύκλον αυτόν και συγχρόνως αναρωτιόμαστε, τι να σημαίνει αυτός ο κύκλος —τι βρίσκεται πριν και περ’  απ’ αυτόν τον κύκλο. Αυτό το πριν και πέρα είναι όμως για μας κάτι απέραντο, θα λέγαμε απόλυτο. Αυτό το απόλυτο δεν είναι ένα θεωρητικό ερώτημα μόνο, είναι μια έγνοια για το ίδιο το είναι, που μας θεμελιώνει, είναι θέμα υπάρξεως. Τι είναι όμως η πλεονεξία άλλο παρά μια διαρκής υπέρβαση των ορίων μας στη διάσταση του έχειν; Δεν μας αρκούν αυτά, που έχουμε, θέλουμε να έχουμε ολοένα και περισσότερα αγαθά, γνώσεις, εξουσία, φίλους, φήμη κτλ.

Συνέχεια

Η κρίση του Σουέζ


Πάνω, μέλη ειρηνευτικής δύναμης του ΟΗΕ περιπολούν στην Αίγυπτο, στο πλαίσιο αποστολής, την εποχή της κρίσης στο Σουέζ το 1956.

ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΑΚΚΑΣ*

Η κρίση στο Σουέζ το 1956 αποτελεί καμπή στη σύγχρονη πολιτική ιστορία της Μέσης Ανατολής. Δύο ισχυρές αποικιοκρατικές ευρωπαϊκές δυνάμεις, η Βρετανία και η Γαλλία, σε συνεργασία με το Ισραήλ, επενέβησαν στρατιωτικά στην Αίγυπτο με σκοπό να ανατρέψουν τον νέο πρόεδρο της χώρας, Τζαμάλ Αμπντ αλ Νάσερ. Η κρίση γρήγορα έλαβε διεθνείς διαστάσεις και απείλησε την παγκόσμια ειρήνη. Τελικά υπό την πίεση των ΗΠΑ και της Σοβιετικής Ενωσης οι εισβολείς αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν το εγχείρημά τους και να αποσυρθούν βαθιά ταπεινωμένοι.

Οι αιτίες της κρίσης βρίσκονται στην αντιπαράθεση των Αιγύπτιων εθνικιστών με τους Βρετανούς, η οποία κορυφώθηκε μετά το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Το καθεστώς των Ελεύθερων Αξιωματικών του Νάσερ απέβλεπε στην απομάκρυνση των βρετανικών δυνάμεων από την Αίγυπτο, χωρίς όμως να διαρρήξει τις σχέσεις του με τη Δύση. Η Αίγυπτος δεν έπρεπε να ενταχθεί σ’ ένα αμυντικό σύμφωνο για τη Μέση Ανατολή, στο οποίο θα συμμετείχαν οι ΗΠΑ ή η Βρετανία, αφού στην αραβική κοινή γνώμη αυτό θα φαινόταν ως διαιώνιση της δυτικής κυριαρχίας. Από την άλλη, η συνεργασία των Αράβων με τη Δύση ήταν αναγκαία για την αντιμετώπιση του κομμουνισμού, αλλά οι ίδιοι οι Αραβες θα καθόριζαν τον χρόνο και τον χαρακτήρα αυτής της συνεργασίας.

Η ίδρυση του Συμφώνου της Βαγδάτης με πρωτοβουλία της Βρετανίας τον Φεβρουάριο του 1955 προκάλεσε μεγάλη δυσαρέσκεια στον Νάσερ. Η χώρα του έχανε την ευκαιρία να πρωταγωνιστήσει στις περιφερειακές εξελίξεις, η Μέση Ανατολή παρέμενε υπό βρετανικό έλεγχο, η προοπτική της αραβικής ενότητας απομακρυνόταν, αφού το Σύμφωνο συνέδεε αραβικά με μη αραβικά κράτη (το Ιράκ με την Τουρκία, το Ιράν και το Πακιστάν) και το ανταγωνιστικό προς την Αίγυπτο Ιράκ του αγγλόφιλου πρωθυπουργού Νούρι αλ Σαΐντ ενίσχυε τη θέση του στον αραβικό κόσμο. Η μόνη διέξοδος για τον Αιγύπτιο ηγέτη ήταν να εμπλακεί πιο δυναμικά στις αραβικές υποθέσεις και κυρίως να στραφεί προς τους Αδέσμευτους και τις κομμουνιστικές χώρες της ανατολικής Ευρώπης.

Συνέχεια

Γερμανία: Το 10% του πληθυσμού κατέχει πάνω απ’το μισό πλούτο


Οι ανισότητες στο πεδίο της κατανομής του πλούτου στη Γερμανία αυξήθηκαν στο διάστημα των τελευταίων 10 ετών. Σύμφωνα με στοιχεία που δημοσίευσε το γερμανικό υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, το 10% των γερμανικών νοικοκυριών κατείχε το 2013 το 51,9% του καθαρού πλούτου.

Τα στοιχεία αυτά, τα οποία είχαν διαρρεύσει ήδη σε χθεσινό δημοσίευμα της εφημερίδας Passauer Neue Presse, καταδεικνύουν ότι το 1998 το αντίστοιχο ποσοστό ανερχόταν σε 45,1%. Σε ό,τι αφορά το 50% των ασθενέστερων οικονομικά νοικοκυριών, αυτά είχαν στην κατοχή τους το 2013 μόλις το 1% του συνολικού καθαρού πλούτου (2,9% το 1998).

Συνέχεια

Τέταρτη βιομηχανική επανάσταση των ανισοτήτων και των δυνατοτήτων


του Λεωνίδα Βατικιώτη

Η ανισότητα αυξάνεται όχι μόνο μεταξύ των αναπτυσσόμενων και ανεπτυγμένων κρατών. Αυξάνεται επίσης εντός των κοινωνιών μας. Θα έχει συνέπειες όχι μόνο μεταξύ πλουσίων και φτωχών, αλλά και μεταξύ νέων και μεγαλύτερων σε ηλικία… Η μεγαλύτερη εισοδηματική ανισότητα θα σημάνει μεγαλύτερα κέρδη για όσους είναι στην κορυφή του φάσματος με κριτήριο το εισόδημα, την ειδικότητα και τον πλούτο». Τα παραπάνω λόγια δεν προέρχονται από κάποιον αριστερό αγωνιστή ή διανοούμενο πολέμιο των εισοδηματικών και ταξικών ανισοτήτων. Προέρχονται από τον πρόεδρο της UBS, Άλεξ Βέμπερ και ακούστηκαν στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός την προηγούμενη Τετάρτη. Αφορμή ήταν η παρουσίαση έκθεσης της ελβετικής τράπεζας για την τέταρτη βιομηχανική επανάσταση – ένα θέμα που βρισκόταν στην κορυφή της ατζέντας των συζητήσεων της παγκόσμιας οικονομικής και πολιτικής ελίτ. Η εν εξελίξει βιομηχανική επανάσταση με τεχνολογίες αιχμής την τεχνητή ευφυΐα και τις τρισδιάστατες εκτυπώσεις, μεταξύ άλλων, και υπό τον τίτλο «ακραία αυτοματοποίηση, ακραία συνδεσιμότητα», χαρακτηρίζεται τέταρτη, θεωρώντας ως πρώτη βιομηχανική επανάσταση αυτή του ατμού, δεύτερη του ηλεκτρισμού και τρίτη της ηλεκτρονικής.

Συνέχεια

Το Μέγα Αφροδίσιον…


by ΑΝΤΩΝΗΣ ΑΝΤΩΝΑΚΟΣ

megafro

Ζούμε την απόλαυση του ξεβρακώματος. Ξεβρακώνουμε κάθε ιδιωτική μας στιγμή. Έχοντας εσωτερικεύσει πλήρως τον πανοπτισμό που μετατρέπει την κακούργα κοινωνία σε μιαν απέραντη φυλακή. Απ’ το μαντρί έχεις μια ελπίδα να το σκάσεις, απ’ την φυλακή όμως καμιά.

Η ολοκληρωτική άλωση του ιδιωτικού χώρου βγάζει στο σφυρί κάθε στιγμή χαράς ή πόνου. Οι έφηβοι, που, παλαιόθεν ήτο τραγιά καυλωμένα, τώρα μοντάρουν το ναρκισσισμό των στιγμών τους για να τον ποστάρουν στο υπερπέραν. Για να σαλέψουν μέσα στη ζεστή ψηφιακή μασχάλη της φιλίας εξ αποστάσεως και του θυμού εξ αποστάσεως και της καύλας εξ αποστάσεως.

Ακόμα και την πιο μηδαμινή μυστική κόχη τους την έχει βγάλει απ’ τη σκιά ένα σκληρό φως. Απ’ τα στρατόπεδα συγκέντρωσης των σχολείων θα μεταφερθούν στα στρατόπεδα συγκέντρωσης της εργασίας, της καριέρας ή της ανεργίας. Θα αναγκαστούν να υπακούσουν σε νόμους για τους οποίους δε συναίνεσαν ποτέ, πληρώντας υπέρογκους φόρους για τη συντήρηση των φυλακών μέσα στις οποίες είναι κλεισμένοι.

Συνέχεια

Μιανμαρ: Αποστολή στη χώρα του Όργουελ…


μιανμαρ

Ενα ταξίδι στη χώρα που μάγεψε τον Οργουελ, τον Κίπλινγκ και τον Μπρεχτ και έζησε για έναν αιώνα στη σκιά τριών «αυτοκρατοριών».

►Αποστολή Μιανμάρ

Χρειάζεται να περιπλανηθείς μερικά μόνο λεπτά στους δρόμους της Γιανγκόν, πρωτεύουσας της Μιανμάρ, μέχρι τη στιγμή που κάποιος μικροπωλητής θα επιχειρήσει να σου πουλήσει ένα βιβλίο του Τζορτζ Οργουελ με τον τίτλο «Μέρες της Βιρμανίας».

Ο πλανόδιος βιβλιοπώλης έχει την αξιοπρέπεια του κατοίκου μιας χώρας που δεν έχει γνωρίσει ακόμη την επέλαση των τουριστικών ορδών από τη Δύση.

Το βιβλίο που σου προσφέρει, όμως, εξηγεί ίσως με τον καλύτερο τρόπο γιατί εσύ βρίσκεσαι στη θέση του «εύπορου» τουρίστα και αυτός παραμένει ένας πλανόδιος μικροπωλητής.

Στις «Μέρες της Βιρμανίας» ο Οργουελ εκθέτει τις απόψεις του για τη Bρετανική Αυτοκρατορία μέσα από ένα ερωτικό μυθιστόρημα με αυτοβιογραφικά στοιχεία από την εποχή που υπηρετούσε στη χώρα σαν διοικητής της αυτοκρατορικής αστυνομίας.

Συνέχεια

Τράπεζα της Ελλάδος (3) Υπεραξίες και παρατάσεις…


Συνέχεια του άρθρου   Τράπεζα της Ελλάδος (2) Πριν την ίδρυση…

_____________________________________________________________

Λέγαμε τις προάλλες ότι η Εθνική Τράπεζα χρησιμοποιήθηκε ως μοχλός για την ίδρυση της Τράπεζας της Ελλάδος. Κατά πρώτον, ανέλαβε ως ανάδοχος την διάθεση των μετοχών τής νέας τράπεζας, μια διάθεση που έγινε με δημόσια προσφορά σε τρεις ισόποσες δόσεις. Κατά δεύτερον, συγκέντρωνε σε ειδικό λογαριασμό τα χρήματα που προορίζονταν για συμμετοχή τού δημοσίου στο κεφάλαιο της ΤτΕ (μιλάμε για τα τρία εκατ. στερλίνες που προβλέπονταν στο Πρωτόκολλο της Γενεύης) και απέδιδε εκ μέρους του δημοσίου στην ΤτΕ τα αποθέματα χρυσού και αργύρου του ελληνικού κράτους, τις ομολογίες του σε χρυσό, τις καταθέσεις όλων των δημοσίων επιχειρήσεων και οργανισμών κλπ. Με δυο λόγια, ο πλούτος του κράτους, ο οποίος βρισκόταν ως τότε στην ΕτΕ, μεταφέρθηκε στην ΤτΕ.

Το πρόβλημα ήταν ότι η ΕτΕ δεν μεταβίβαζε μόνο κρατική περιουσία. Έπρεπε να μεταβιβάσει και το εκδοτικό προνόμιο, το οποίο απολάμβανε από ιδρύσεώς της, το 1841. Μετά από τόσα χρόνια, αυτό το προνόμιο εθεωρείτο ως άυλο περιουσιακό στοιχείο, εφ’ όσον προσέδιδε κύρος και ισχύ στην ΕτΕ. Τώρα, όμως, η ΕτΕ υποχρεωνόταν να το παραχωρήσει στην ΤτΕ, άρα να ζημιωθεί.

Πενηντάδραχμο του 1927. Εκδόθηκε από την Εθνική Τράπεζα αλλά, μετά την ίδρυση της ΤτΕ,
κυκλοφόρησε με κόκκινη επισήμανση της Τράπεζας της Ελλάδος.