Υπόθεση Μαξ Μέρτεν 7-8… και Κων. Καραμανλής…


_________________________

Υπόθεση Μαξ Μέρτεν (7)

Ας αφήσουμε τώρα πίσω μας τα όσα συνταρακτικά συμβαίνουν στην Ελλάδα κι ας μεταφερθούμε στην Γερμανία. Αλλά πριν ξεκινήσουμε, ας θυμηθούμε ότι οι ΗΠΑ είχαν εκδηλώσει ευθύς εξ αρχής στην ελληνική κυβέρνηση την επιθυμία τους να καταδικαστεί ο Μέρτεν αλλά ο Καραμανλής προτίμησε να κάνει το χατήρι των γερμανών. Κατά φυσική συνέπεια, η Ουάσινγκτον θύμωσε και η CIA άρχισε να παρακολουθεί την ιστορία με ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Όσα θα διαβάσετε παρακάτω προέρχονται από έγγραφα της CIA, τα οποία έχουν αποχαρακτηριστεί.

Παρ’ ότι ο Καραμανλής δείχνει να διατηρεί την ψυχραιμία του, στέλνει στην Γερμανία τον φίλο του δημοσιογράφο Βάσο Βασιλείου να μαζέψει όσες πληροφορίες μπορεί. Παράλληλα, στέλνει και τον αρχηγό τής ΚΥΠ στρατηγό Νάτσινα για να συζητήσει με τον δυτικογερμανό ομόλογό του μήπως μπορεί να βρεθεί κάποιο στοιχείο που να σχετίζει τον Μέρτεν είτε με τους κομμουνιστές (!) είτε με κάποιο κόμμα τής αντιπολίτευσης είτε με τους εβραίους (!!).

Λέγαμε ότι ο Καραμανλής αρνήθηκε να υποβάλει μηνύσεις κατά του Μέρτεν ή κατά των γερμανικών εντύπων που δημοσίευσαν τα λεγόμενά του ενώ Μακρής και Θεμελής υπέβαλαν μηνύσεις στην ελληνική δικαιοσύνη αλλά αρνήθηκαν να καταφύγουν στην γερμανική. Το «κενό» ανέλαβε να καλύψει ο Μανώλης Μπακλατζής, εκδότης της αντιπολιτευόμενης Αθηναϊκής (*), ο οποίος υπέβαλε στα γερμανικά δικαστήρια μηνύσεις «εξ ονόματος του ελληνικού λαού» κατά του Μέρτεν, του Σπήγκελ και της Ηχούς τού Αμβούργου.

Ο δημοκράτης αγωνιστής Μπακλατζής κατέθεσε τις μηνύσεις προκειμένου να αναγκάσει τον Μέρτεν να μιλήσει ώστε να αποκαλυφθεί η αλήθεια. Πλην όμως, ο ενθουσιασμός του δεν αρκούσε: ο εισαγγελέας τού Αμβούργου τον ενημέρωσε ότι οι μηνύσεις του δεν μπορούσαν να γίνουν δεκτές διότι δεν είχε κανένα νόμιμο δικαίωμα να εκπροσωπεί τον ελληνικό λαό. Ο Μπακλατζής επέμενε να φτάσουν οι υποθέσεις στο ακροατήριο κι ας απορρίπτονταν εκεί αλλά δεν τα κατάφερε. Όμως, κατά την διάρκεια των προσπαθειών του ανακάλυψε κάτι εξαιρετικά ενδιαφέρον: ο επί κεφαλής του σοσιαλδημοκρατικού κόμματος της Γερμανίας και δήμαρχος του Βερολίνου Βίλλυ Μπραντ είχε έρθει στην Ελλάδα όταν ήταν κρατούμενος ο Μέρτεν και συναντήθηκε με τον ναζί εγκληματία, πιέζοντάς τον να κρατήσει το στόμα του κλειστό και να δεχτεί την συμφωνία που του πρότειναν.

Παράλληλα, ο Μπακλατζής ανακάλυψε ότι, παρ’ όλο που ο Μακρής και ο Θεμελής είχαν υποβάλει μηνύσεις, η ελληνική δικαιοσύνη δεν είχε κάνει κανένα απολύτως διάβημα προς την γερμανική προκειμένου να εξετάσει οποιονδήποτε μάρτυρα. Ήταν προφανές ότι οι μηνύσεις των δυο υπουργών είχαν υποβληθεί για τα μάτια του κόσμου, ότι καμμιά δίκη ουσίας δεν επρόκειτο να γίνει και ότι ο Μέρτεν δεν σκόπευε να ανοίξει το στόμα του αλλά να πετύχει κάποια βολική γι’ αυτόν συμφωνία. Ποιά ήταν, όμως, αυτή η συμφωνία;

Το περίφημο «λεύκωμα της Δοξούλας» διά χειρός τού αμίμητου Μποστ


Κι ενώ ο Μπακλατζής μάχεται με ανεμόμυλους, φτάνουν στην Γερμανία δυο έλληνες επιχειρηματίες, ο Κωνσταντίνος Γκέρτσος και ο Κονιόρδος (**). Το πρώτο κοινό τους γνώρισμα είναι η στενή φιλία τους με τον Καραμανλή. Μάλιστα δε, ο Γκέρτσος έχει παραχωρήσει στον Καραμανλή την χρήση τής πολυτελούς βίλλας που διαθέτει στο Μοντρέ τής Ελβετίας. Το δεύτερο κοινό τους γνώρισμα είναι ότι πλούτισαν στην διάρκεια της κατοχής, συνεργαζόμενοι με τους γερμανούς κατακτητές. Πράγματι, οι φιλίες τού «εθνάρχη» είναι πολύ περίεργες.

Ο Γκέρτσος προερχόταν από φτωχή οικογένεια. Άρχισε να φτιάχνει την περιουσία του επί Μεταξά, όταν ο δικτάτορας έβαλε μπρος ένα πρόγραμμα ανανέωσης του οπλισμού του στρατού. Ο Γκέρτσος εμφανίζεται ως μεσάζων για εισαγωγές από γερμανικές εταιρείες, εμπλεκόμενος σε ένα σύστημα δοσοληψιών με αξιωματικούς του μεταξικού καθεστώτος. Στην διάρκεια της κατοχής, ανέπτυξε μια υπερπροσοδοφόρα συνεργασία με τους γερμανούς, η οποία τον έκανε βαθύπλουτο. Με την λήξη τού πολέμου, οι Γκέρτσοι έφυγαν από την Ελλάδα κι εγκαταστάθηκαν στην Ελβετία, προκειμένου να αποφύγουν τις διώξεις. Δυστυχώς γι’ αυτούς, καταδικάστηκαν ερήμην ως δωσίλογοι και συνεργάτες των κατακτητών, η δε ακίνητη περιουσία που είχαν στην Ελλάδα, δημεύτηκε (***).

Όταν ο Καραμανλής διαδέχεται τον Παπάγο, ο Γκέρτσος επανέρχεται και προσκολλάται στον νέο πρωθυπουργό, καταφέρνοντας να πάρει πίσω την δημευμένη περιουσία του. Πολύ σύντομα, χάρη στην εύνοια του «εθνάρχη», η εταιρεία τού Γκέρτσου Tantex γίνεται κολοσσός, εξασφαλίζοντας την προνομιακή μεταχείριση των ελβετικών και γερμανικών επενδύσεων στην Ελλάδα. Ο Γκέρτσος χαρακτηρίζεται από πράκτορα της CIA ως άτομο το οποίο «δεν έχει ίχνος πατριωτισμού, είναι ανέντιμος και από πολλές απόψεις είναι ένας επικίνδυνος άνθρωπος με διεφθαρμένη συνείδηση». Αυτόν τον άνθρωπο δεν δίστασε ο Καραμανλής να διορίσει επίτιμο γενικό πρόξενο τής χώρας μας στην Ζυρίχη! Ο Κωνσταντίνος Γκέρτσος έμεινε σ’ αυτή την θέση από το 1963 ως το 1977. Τότε ο επανελθών Καραμανλής τον αντικατέστησε με τον… Αθανάσιο Γκέρτσο! Έτσι, ελέω Καραμανλή, επί 37 χρόνια (1963-2000) η Ελλάδα είχε ως προξένους στην Ζυρίχη καταδικασμένους δωσίλογους συνεργάτες των ναζί κατακτητών.

Ο Κονιόρδος ανήκει σε οικογένεια οινοπαραγωγών από την Κρήτη. Κατά την διάρκεια της κατοχής συνεργάστηκε με τους γερμανούς, με την βοήθεια των οποίων ιδιοποιήθηκε την παραγωγή σταφίδας ολόκληρης της Πελοποννήσου. Κι ενώ ο κόσμος πέθαινε από την πείνα, οι Κονιόρδοι έφτιαχναν κονιάκ, κρασιά κλπ, τα οποία εξήγαν αποκλειστικά στην χιτλερική Γερμανία για τις ανάγκες των γερμανών στρατιωτών αλλά και των γερμανών πολιτών. Παρά το ότι οι Κονιόρδοι πρέπει να μοίρασαν αρκετά «μπαχτσίσια» σε γερμανούς αξιωματικούς, μέσα σε λίγα χρόνια έγιναν πάμπλουτοι.

Αλλά, τί είναι αυτό που φέρνει τους δυο «πατριώτες» επιχειρηματίες στην Γερμανία; Μα, η επιθυμία τους να συναντηθούν με τον Μέρτεν, κάτι το οποίο γίνεται αμέσως. Βεβαίως, κανείς δεν μπορεί να αποδείξει ότι έρχονται εκ μέρους τού Καραμανλή αλλά στις βαλίτσες τους κουβαλούν αφ’ ενός μεν διαβεβαιώσεις ότι ο εγκληματίας δεν πρόκειται να κινδυνέψει από την ελληνική δικαιοσύνη αφ’ ετέρου δε εκατό χιλιάδες δολλάρια. Με το περιεχόμενο των βαλιτσών σκοπεύουν να σιγουρέψουν μια και καλή την σιωπή τού Μέρτεν.

Όμως, ο Μέρτεν δεν ικανοποιείται με τα εκατό χιλιάρικα και αρχίζει τα παζάρια. Φαίνεται, μάλιστα, ότι οι απαιτήσεις του είναι αρκετά υψηλές γιατί ο Γκέρτσος με τον Κονιόρδο καταβάλλουν μεγάλες προσπάθειες για να συγκεντρώσουν το επί πλέον ποσό. Έτσι, γίνονται αντιληπτοί από τους πράκτορες της CIA, οι οποίοι τους έχουν υπό στενή παρακολούθηση. Και όχι μόνο απ’  αυτούς. Τους παίρνουν χαμπάρι ο Μπακλατζής, ο δικηγόρος Πάνος Σωτηρόπουλος (βοηθάει τον Μπακλατζή με τις μηνύσεις), ο Ιωάννης Μοσχόπουλος (διπλωματικός υπάλληλος της ελληνικής πρεσβείας, πλήρης γνώστης τής υπόθεσης) (****), ενώ πληροφορίες για την επιχειρούμενη συμφωνία με τον Μέρτεν διαθέτει (από άγνωστες πηγές) και ο Κύρος Κύρου, εκδότης τής υπερσυντηρητικής εφημερίδας Εστία.

Τελικά, το δίδυμο τα καταφέρνει. Το πολυθρύλητο λεύκωμα της Δοξούλας εξαφανίζεται οριστικά από προσώπου γης, μαζί με ένα πακέττο επιστολών και άλλων εγγράφων, τα οποία διέθετε ο Μέρτεν. Η Αθήνα παίρνει βαθιές ανάσες. Τόσο βαθιές ώστε ο Μακρής σπεύδει να δηλώσει ότι οι κατηγορίες τού Μέρτεν εναντίον αυτού και της συζύγου του κατέρρευσαν. Τώρα, το πώς ισχυρίζεται ο Μακρής ότι οι κατηγορίες κατέρρευσαν και το γιατί είναι τόσο κατηγορηματικός δίχως να έχει γίνει δίκη, είναι προς διερεύνηση.

«Διορίζομεν… επί των Εξωτερικών τον κ. Ι. Μοσχόπουλον…» (****)

Η ιστορία μας φτάνει σιγά-σιγά στο τέλος της. Αύριο το ιστολόγιο θα απεργήσει και την Παρασκευή θα γράψουμε τον επίλογο, προσθέτοντας μερικές πικάντικες λεπτομέρειες στον καμβά, την σχετική βιβλιογραφία και τις πηγές.

————————————————–
(*) Ο Μανώλης Μπακλατζής συμμετείχε στο βενιζελικό κίνημα του 1935 και στην κίνηση κατά του Μεταξά στην Κρήτη το 1938, λόγω της οποίας αυτοεξορίστηκε στην Κύπρο. Διετέλεσε επί πολλά χρόνια βουλευτής, εκλεγμένος με το Κόμμα των Φιλελευθέρων (1936), την Εθνική Πολιτική Ένωση Κέντρου -ΕΠΕΚ (1950, 1951, 1952, 1956) και αργότερα με την Ένωση Κέντρου (1961, 1963, 1964), ενώ την περίοδο 1947-1948 ήταν Γενικός Διοικητής Κρήτης. Παρ’ όλα αυτά, πέθανε πάμπτωχος το 1971, σε ηλικία 71 ετών.

(**) Δεν αναγράφω το μικρό όνομα του Κονιόρδου, επειδή από το έγγραφο της CIA δεν προκύπτει ποιος ακριβώς από τους αδελφούς Κονιόρδου ταξίδεψε στην Γερμανία και, παράλληλα, δεν κατάφερα να βρω την πληροφορία από άλλη πηγή. Προς αποφυγή κάθε παρεξήγησης, εδώ πρέπει να σημειώσω ότι στην ίδια οικογένεια ανήκει ο αγωνιστής και ήρωας της αντίστασης Μανώλης Κονιόρδος (γεν. 1920), ο οποίος βόηθησε στην διάσωση εβραίων από τους γερμανούς. Σήμερα οι Κονιόρδοι έχουν εργοστάσιο οινοποιίας στην ΒΙΠΕ Ηρακλείου.

(***) Παρ’ όλα αυτά, το 1947 η κυβέρνηση Σοφούλη παραχωρεί στον Γκέρτσο την εκμετάλλευση των λιγνιτωρυχείων τής Πτολεμαΐδας. Ο Γκέρτσος αποφεύγει τις κατασχέσεις, παρουσιάζοντας τα κεφάλαια ως ανήκοντα σε γερμανούς και ελβετούς επενδυτές και τον εαυτό του ως απλό μεσάζοντα. Όμως, το μόνο που κάνει επί επτά χρόνια στα ορυχεία είναι να ανοίγει μερικές σήραγγες. Έτσι, το 1954 η κυβέρνηση Παπάγου καταγγέλλει την σύμβαση και παραχωρεί την εκμετάλλευση των ορυχείων στον Πρόδρομο Μποδοσάκη.

(****) Το όνομα του Ιωάννη Μοσχόπουλου αναφέρεται και στο έγγραφο της CIA που είδε πρόσφατα το φως της δημοσιότητας και από το οποίο άρχισε όλος ο πρόσφατος θόρυβος περί Καραμανλή. Στις 21 Απριλίου 1967 ο Μοσχόπουλος προτάθηκε από τους πραξικοπηματίες για την θέση τού υπουργού εξωτερικών στην κυβέρνηση Κόλλια αλλά η πρόταση απερρίφθη από τον βασιλιά. Στο παραπάνω διάταγμα του Κωνσταντίνου «περί διορισμού υπουργών», η βασιλική πέννα έχει διαγράψει μεταξύ άλλων και το όνομα του Ι. Μοσχόπουλου, το οποίο φαίνεται ανάμεσα στα ονόματα των Μακαρέζου και Παττακού.

 _________________________________________________
Υπόθεση Μαξ Μέρτεν (8)

Τελειώνοντας το αφιέρωμά μας στην πολύκροτη υπόθεση Μέρτεν, ας προσθέσουμε μερικές πινελλιές στα πρόσωπα που πρωταγωνίστησαν σ’ αυτήν.

Μετά την επίσκεψη Γκέρτσου-Κονιόρδου στην Γερμανία, κανείς δεν ξανάκουσε κάτι για τον Μέρτεν. Ο φάκελλός του, παρ’ ότι σχημάτιζε όγκο δεκάδων τόμων, έμεινε στα συρτάρια της γερμανικής δικαιοσύνης ώσπου μπήκε στο αρχείο λόγω παραγραφής. Ο εγκληματίας ναζί αποσύρθηκε από τα φώτα τής δημοσιότητας και, χάρη στο «δώρο» που του έκαναν οι δυο έλληνες επιχειρηματίες, έζησε ήρεμα τα υπόλοιπα χρόνια της ζωής του, ώσπου πέθανε το 1971, σε ηλικία 60 ετών (και όχι «πλήρης ημερών», όπως αναφέρουν πολλοί δικτυακοί ιστοτόποι).

Για τον Μακρή, τα αρχεία τής CIA μάς δίνουν μερικές ενδιαφέρουσες πληροφορίες, όπως π.χ. ότι ο πολύς Τάκος ήταν γυναικάς. Αυτό ενισχύει την άποψη ότι ψεύδεται όταν λέει πως, ενώ μπαινόβγαινε στην γερμανική διοίκηση, γνώρισε την -πολύ όμορφη- Δοξούλα μετά τον πόλεμο. Εξ άλλου, ήταν γνωστή η σχέση που διατηρούσε με μια γηραιά -πλην πολύ πλούσια- κυρία, η οποία κάλυπτε τα χρέη του από τον τζόγο.

Παρασκευή 2/12/1960. Ο Καραμανλής, ενώ αφήνει ελεύθερους εγκλημα-
τίες πολέμου, παράλληλα πνίγει την απεργία των οικοδόμων στο αίμα.
Τα κενά στην εφημερίδα οφείλονται σε «κόψιμο» της λογοκρισίας.

Επίσης, ο Μακρής ήταν γνωστό χαρτόμουτρο και τζογάριζε μεγάλα ποσά. Στην Θεσσαλονίκη, ήταν επιφανές μέλος της χαρτοπαικτικής λέσχης τού Πατρακάκου,ο οποίος μετέφερε την έδρα τής λέσχης του στην Αθήνα όταν ο Μακρής έγινε υπουργός, γεγονός που ενισχύει την φήμη ότι ο Μακρής ήταν και συνεταίρος στην λέσχη. Λέγεται ότι το βράδυ τής παραμονής τής πρωτοχρονιάς τού 1960 ήταν καλεσμένος σε χαρτοπαιξία στο σπίτι τού εκδότη τήςΝαυτεμπορικής Πάνου Αθανασιάδη (αδελφού τού Τζώρτζη τής Βραδυνής), όπου έχασε το αστρονομικό για την εποχή ποσό των 120.000 δραχμών.

Είπαμε στα προηγούμενα ότι κατά την διάρκεια της κατοχής ο Μακρής αναλάμβανε την υπεράσπιση των πατριωτών που έστελναν οι γερμανοί στο στρατοδικείο. Το 1944, όμως, ανέλαβε την υπεράσπιση και των βουλγαρομακεδόνων εγκληματιών τής παραστρατιωτικής τρομοκρατικής οργάνωσης «Οχράνα». Προκειμένου να «εξυπηρετήσει» τους πελάτες του, ο Μακρής φέρεται ότι είχε «λαδώσει» τον εισαγγελέα Θεσσαλονίκης ώστε να εξαφανιστούν αποδείξεις, να αλλοιωθούν καταθέσεις ή, έστω, να επιβληθούν μικρές ποινές (αργότερα, ο εισαγγελέας αποπέμφθηκε για ανηθικότητα).

Παρά τα κουσούρια που είχε ο Μακρής, ο «εθνάρχης» τον είχε για δεξί του χέρι. Κι ενώ οι αναφορές των πολιτειακών πρακτόρων σημειώνουν ότι «ως υπουργός είναι τελείως αναποτελεσματικός, χωρίς πρόγραμμα και με ελάχιστα θετικά επιτεύγματα», ο Καραμανλής του αναθέτει να φτιάξει τον νέο εκλογικό νόμο, με τον οποίο έγιναν οι εκλογές τού 1958. Ο Μακρής απέδειξε ότι ήταν πράγματι ανίκανος: ενώ στόχος του ήταν η αποδυνάμωση της ΕΔΑ, χάρη στον δικό του νόμο οι Φιλελεύθεροι (Βενιζέλος-Παπανδρέου) έβγαλαν μόλις 36 βουλευτές και η ΕΔΑ 79!

Δεν είναι περίεργο που όλα τούτα συνέτειναν στο να εξαφανιστεί από τον πολιτικό χάρτη ο Μακρής, μόλις καταλάγιασε ο μπουχός τής υπόθεσης Μέρτεν, παρά την ανεξήγητα υπερβολική εύνοια του Καραμανλή (λόγω αυτής της εύνοιας, πολλοί διέβλεπαν στον Μακρή τον διάδοχο του Καραμανλή). Λίγο αργότερα, κατά τον ίδιο τρόπο εξαφανίστηκε και ο στρατηγός Θεμελής, για τον οποίο αποκαλύφθηκε ότι στην διάρκεια της κατοχής ήταν μέλος τής ΠΑΟ (Πανελλήνιος Απελευθερωτική Οργάνωσις) (*).

Η Δοξούλα Λεοντίδου φαίνεται ότι, εκτός από όμορφη, ήταν και ολίγον «πεταχτούλα». Η CIA την χαρακτηρίζει ως «πρώην γραμματέα και ερωμένη τού Μέρτεν», στοιχείο που ανέτρεψε τον αρχικό ισχυρισμό της ότι μπορεί να δούλευε στην γερμανική διοίκηση αλλά είχε συνομιλήσει με τον Μέρτεν μόνο δυο φορές. Σύμφωνα με την ίδια, ο Μακρής είχε αναπτύξει στενές σχέσεις με την σύζυγο του Καραμανλή, την Αμαλία, χωρίς να προσθέτει περισσότερες λεπτομέρειες. Παραδέχτηκε ότι το λεύκωμα υπήρχε (αντικρούοντας τους κυβερνητικούς ισχυρισμούς ότι ο Μέρτεν δεν έχει κανένα λεύκωμα και απλώς μπλοφάρει) και το είχε δώσει ως ενθύμιο η ίδια στον γερμανό όταν εκείνος έφευγε από την Ελλάδα. Η ιδιαίτερη σχέση τού ζεύγους Μακρή με τον Μέρτεν πιστοποιείται και από το γεγονός ότι το 1957, το βράδυ πριν την σύλληψή του, ο ναζί εγκληματίας ήταν καλεσμένος στο σπίτι τους για… κοκτέηλ.

Πριν τελειώσουμε, αξίζει τον κόπο να προσθέσουμε μια ακόμη πληροφορία. Στα τέλη του 1961 (και όχι το 1962, όπως αναγράφεται σε πολλούς ιστοτόπους), καθώς το σκάνδαλο έχει πλέον κοπάσει, παραιτείται από την θέση του ο πρέσβυς μας στην Γερμανία Θωμάς Υψηλάντης. Την επόμενη χρονιά, ο Υψηλάντης -λέγεται ότι- αποκάλυψε «μερικές δραματικές πτυχές από την ελληνογερμανική διακυβερνητική επιχείρηση για την απόσπαση των πολύτιμων πειστηρίων από τα χέρια του Μάξ Μέρτεν». Η εντός εισαγωγικών φράση κυκλοφορεί ευρέως στο διαδίκτυο αλλά πουθενά δεν αναφέρεται η παραμικρή λεπτομέρεια γι’ αυτές τις αποκαλύψεις. Επειδή αυτό μου φαίνεται εξαιρετικά περίεργο, θα διατηρήσω τις αμφιβολίες μου για το αν και κατά πόσο ο Υψηλάντης έκανε πράγματι τέτοιες συνταρακτικές αποκαλύψεις, μέχρι να δω με τα μάτια μου πειστήρια περί του αντιθέτου.

Παρένθεση. Ο παραιτηθείς πρέσβυς εκλέχτηκε βουλευτής με την Ένωση Κέντρου το 1963, επανεξελέγη το 1964 και πέθανε ως εν ενεργεία βουλευτής το 1966, κηδευόμενος δημοσία δαπάνη. Βάσει λογικής, τίποτε από αυτά δεν θα συνέβαινε εκείνη την εποχή σε κάποιον που θα έκανε τέτοιου είδους εκρηκτικές αποκαλύψεις. Κλείνει η παρένθεση.

Ας προσθέσουμε και μια λεπτομέρεια, ενδεικτική των ηθών της εποχής. Δυο μέρες πριν κυκλοφορήσει επίσημα το τεύχος Σπήγκελ με το άρθρο «Ο θείος της ο Κωνσταντίνος», κάποιος φροντίζει να ταχυδρομηθούν μερικά αντίτυπα στις εφημερίδες. Η κυβέρνηση αντιδρά αστραπιαία: μιας και δεν μπορεί να απαγορεύσει την κυκλοφορία τού περιοδικού, φροντίζει και αγοράζει όλα τα τεύχη που φτάνουν στην Ελλάδα.

Και τώρα το επιδόρπιο. Παραδόξως, στο ιστορικό αρχείο του υπουργείου εξωτερικών οι φάκελοι της υπόθεσης Μέρτεν δεν έχουν ταξινομηθεί ενώ η αλληλογραφία με τον πρέσβη στην Βόννη (για τις αποκαλύψεις του οποίου μιλήσαμε πιο πάνω) έχουν καταστραφεί. Ακόμη πιο παραδόξως, μια από τις πρώτες μεταδικτατορικές ενέργειες του Καραμανλή ήταν να ζητήσει από τον υπουργό δικαιοσύνης Κωνσταντίνο Στεφανάκη (**) να καταστρέψει τους φακέλλους και το αρχείο τού Γραφείου Εγκληματιών Πολέμου. Πράγματι, ο Στεφανάκης φρόντισε να ικανοποιήσει την απαίτηση του «εθνάρχη» και όλο εκείνο το πολύτιμο ιστορικό υλικό πολτοποιήθηκε.

Κάπου εδώ ολοκληρώνουμε. Τα βασικά στοιχεία τής ιστορίας που διηγηθήκαμε, μπορείτε να τα βρείτε σε βιβλία αναφοράς, όπως:
– Βασίλης Ραφαηλίδης, «Ιστορία (κωμικοτραγική) του νεοελληνικού κράτους (1936-1974)«, εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου, 1993.
– Γιάννης Κάτρης, «Η γέννηση του νεοφασισμού στην Ελλάδα (1960-1974)«, εκδόσεις Παπαζήση, αναθεωρημένη έκδοση 1974 (στην πρώτη του έκδοση,το βιβλίο κάλυπτε την περίοδο 1960-1970).
– Σπύρος Λιναρδάτος, «Από τον εμφύλιο στην χούντα», εκδόσεις Παπαζήση, 1977. Πεντάτομο έργο, το οποίο έχει γνωρίσει επανειλημμένες επανεκδόσεις. Εδώ χρησιμοποιήθηκαν στοιχεία τού τρίτου τόμου (περίοδος 1955-1961).
– Δημοσθένης Κούκουνας, «Τα ένοχα μυστικά της κατοχής», εκδόσεις Historia, 2015. Δίτομο έργο, το οποίο κυκλοφόρησε πριν λίγες μέρες. Εδώ αντλήθηκαν στοιχεία από τον πρώτο τόμο.

Τα έγγραφα της CIA, στα οποία αναφερθήκαμε, βρίσκονται στην ιστοσελίδα τής υπηρεσίας, διαθέσιμα σε όποιον εγγραφεί, τα ζητήσει και δικαιολογήσει το γιατί τα ζητάει. Όμως, είναι προσβάσιμα στον καθένα, αρκεί να πληκτρολογήσει στην γραμμή διεύθυνσηςhttp://www.foia.cia.gov/sites/default/files/document_conversions/1705143/MERTEN, MAX_XXXX.pdf, αντικαθιστώντας το ΧΧΧΧ με αριθμούς από το 0001 μέχρι το 0083. Χρειάζεται πολλή υπομονή, μιας και πολλά απ’ αυτά τα έγγραφα δεν παρουσιάζουν κανένα ενδιαφέρον (η υπηρεσία αρχειοθετεί ακόμη και τα διαβιβαστικά). Αν και τα διάβασα όλα, εδώ παραθέτω μόνο εκείνα που -κυρίως- χρησιμοποίησα:

CIA: «O Μακρής είναι γνωστός τζογαδόρος και γυναικάς…»

0007: Συνοπτική παρουσίαση της υπόθεσης Μέρτεν. Το έγγραφο τιτλοφορείται The Merten Case.
0008: Περί της περίφημης φωτογραφίας με την Λάντσια.
0009: Περί Μακρή.
0010: Περί Θεμελή.
0011 και 0012: Περί του δημοσιεύματος του Σπήγκελ και των αντιδράσεων της αντιπολίτευσης.
0040: Εδώ περιέχεται μια δευτερεύουσα πληροφορία, ενδεικτική της προσπάθειας συγκάλυψης του σκανδάλου, την οποία δεν παρέθεσα στα κείμενα. Ο εισαγγελέας Τσαντίλας ζήτησε από τον ισοβίτη Σπύρο Ρακανάτη (εβραϊκής καταγωγής, καταδικασμένος για συνεργασία με την Γκεστάπο) να διαψεύσει τους ισχυρισμούς τού Μέρτεν με αντάλλαγμα την ελευθερία του. Ο Ρακανάτης αρνήθηκε.
0041: Περί των  μηνύσεων Μπακλατζή και της επίσκεψης Γκέρτσου-Κονιόρδου στον Μέρτεν.
0048: Ο βίος και η πολιτεία του Κωνσταντίνου Γκέρτσου και των αδελφών του.
0064: Οι δυτικογερμανικές αρχές βάζουν την υπόθεση Μέρτεν στο αρχείο (3/4/1961)
0081: Το μόνο γραμμένο στα ελληνικά έγγραφο. Είναι αυτό από το οποίο άρχισε ο πρόσφατος ντόρος. Δεν ξέρω πόσο παράξενο φαίνεται στον αναγνώστη ότι στο εκτενές μας αφιέρωμα δεν αναφερθήκαμε καθόλου σ’ αυτό. Τούτο οφείλεται στο ότι δεν θεωρώ τους αναγνώστες μου ηλίθιους. Εκτιμώ ότι, αφ’ ης στιγμής έχουν ήδη υπ’ όψη τους αυτό το έγγραφο, δεν έπρεπε να κάνω τίποτε περισσότερο από να τους δώσω τα στοιχεία που απαιτούνται για να το αξιολογήσουν σωστά. Μη ξεχνάμε ότι σε κάποια τηλεοπτική συζήτηση αμφισβητήθηκε ακόμη και η ύπαρξη του Ιωάννη Μοσχόπουλου.

Ελπίζω πως τα κατάφερα. Για τυχόν λάθη, παραλείψεις ή εσφαλμένα συμπεράσματα, παρακαλώ να φανείτε επιεικείς.

—————————-
(*) Η ΠΑΟ ήταν μια δήθεν αντιστασιακή οργάνωση, η οποία στην πραγματικότητα συνεργαζόταν με τους γερμανούς και εξοπλιζόταν απ’ αυτούς για να χτυπάει τους αντάρτες του ΕΛΑΣ. Είχε έδρα την Θεσσαλονίκη και σήμα της την ελληνική σημαία με την σβάστικα (οι «αγκυλωτοσταυρίτες» ήσαν γνωστοί στην χώρα πριν από τα μέσα τής δεκαετίας του 1930). Από τις τάξεις της πέρασε και ο γνωστός παραστρατιωτικός εγκληματίας Αντόν Τσαούς, πριν ανεξαρτητοποιηθεί φτιάχνοντας την δική του «αντιστασιακή» οργάνωση. Μετά τον πόλεμο, τα υπολείμματα της ΠΑΟ πολέμησαν κατά του Δημοκρατικού Στρατού. Τα μέλη της αμείφθηκαν από το κράτος για τις εθνικόφρονες υπηρεσίες τους, διοριζόμενα ως χωροφύλακες. 
Α! Για να γελάσουμε λίγο, ας σημειώσουμε ότι στο περί Θεμελή έγγραφο της CIA, ο πράκτορας μπέρδεψε τις «ομάδες» και αναφέρει την ΠΑΟ ως… ΠΑΟΚ! Φαίνεται ότι σκέφτηκε πως ΠΑΟ και Θεσσαλονίκη δεν ταιριάζουν.

(**) Ο Κωνσταντίνος Στεφανάκης (ξάδερφος του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη και μακρινός συγγενής των Βενιζέλων) ήταν υπουργός δικαιοσύνης και στην κυβέρνηση αποστασίας τού Στέφανου Στεφανόπουλου το 1965, εκλεγμένος βουλευτής με την Ένωση Κέντρου. Στο διαδίκτυο αναπαράγεται η εσφαλμένη πληροφορία ότι ήταν υπουργός δικαιοσύνης τής ΕΡΕ το 1963 και ότι βοηθούσε τον Καραμανλή στην υπόθεση Μέρτεν. Ο γυιος του Γεώργιος είναι επιφανής δικηγόρος Αθηνών, νομικός σύμβουλος του ΤΑΙΠΕΔ και συνήγορος της οικογένειας Παπακωνσταντίνου στην υπόθεση της λίστας Λαγκάρντ.

_______________________________________________________
Από:

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s