Ο Μπίμπερκοπφ και η ανατομία του φασισμού


Αlfred Doblin(1878-!957).
To «Berlin Alexanderplatz»
δημοσιεύθηκε το 1929.
             Σχολιασμός  Θανάσης Μπαντές
Το βιβλίο του Άλφρεντ Ντέμπλιν «Μπερλίν Αλεξάντερπλατς» συνδυάζει απόλυτα τα δύο στοιχεία που ορίζουν τα αριστουργήματα της λογοτεχνίας: τους ανθρώπινους χαρακτήρες και την κοινωνική πραγματικότητα. Το κεντρικό πρόσωπο, ο Φραντς Μπίμπερκοπφ, αποφυλακίζεται μετά από τετραετή φυλάκιση και περιπλανιέται στους δρόμους του μεταπολεμικού Βερολίνου. Οι πρώτες σελίδες αποτελούν ένα μνημειώδες παραλήρημα. Ο Μπίμπερκοπφ ζωντανός – νεκρός σέρνεται μέσα στο πλήθος ζητώντας βοήθεια που κανείς δεν μπορεί να του δώσει. Τον περιμαζεύουν κάτι Εβραίοι όπου συνέρχεται χωρίς να βρει παρηγοριά. Το άρωμα συντριβής αναδύεται από την πρώτη στιγμή. Εγκλωβισμένος μέσα στο ενοχικό του χάος για το παρελθόν και στην προσπάθεια επιβίωσης, επιχειρεί να αλλάξει χαρακτήρα. Δείχνει εμπιστοσύνη στους ανθρώπους. Συναναστρέφεται τίμια, ανεπιτήδευτα. Είναι ολοφάνερο ότι οι σχέσεις που συνάπτει είναι από την αρχή καταδικασμένες, όμως ο Μπίμπερκοπφ δεν εννοεί να το καταλάβει. Προσπαθεί από κάπου να πιαστεί, να συνεχίσει, να πιστέψει σε κάτι. Μοιραία φαίνεται αφελής. Αφελής είναι και η υπόσχεση τιμιότητας που δίνει στον εαυτό του. Ο αναγνώστης παρακολουθεί τον επιθανάτιο ρόγχο ενός ζώου που πιάστηκε στην παγίδα και παλεύει να ελευθερωθεί. Όσο πιο αιματηρή είναι η πάλη του, τόσο πιο αξιολύπητο είναι κι όσο γνωρίζει ψίχουλα ευτυχίας τόσο πιο ανατριχιαστικά τραγικό. Οι ανθρώπινες σχέσεις και το μοιραίο αγγίζουν τα ύψη αρχαιοελληνικής τραγωδίας. Το τέλος είναι τόσο αμετάκλητα προκαθορισμένο που κάθε στιγμή πλαστής χαράς βυθίζει τον αναγνώστη σε άβυσσο απελπισίας. Συνέχεια

Δέκα σκληρές αλήθειες της ζωής


truth Αλήθεια

Πρώτη σκληρή αλήθεια ζωής:
Αν νομίζεις ότι η ζωή σου έχει …
τελματώσει, το λάθος είναι δικό σου!
Με άλλα λόγια, σου λείπει η δύναμη να πεις: «Εγώ είμαι υπεύθυνος για τη ζωή μου και για όσα την αποτελούν.»
Δύο εργάτες καθημερινά σταματούσαν τη δουλειά τους και έτρωγαν το κολατσιό τους. Ο ένας συνέχεια παραπονιόταν κάθε φορά που άνοιγε το κολατσιό του: «Πάλι σάντουιτς με κεφαλοτύρι! Το μισώ το κεφαλοτύρι. Το σιχαίνομαι!» Αυτή η δουλειά γινόταν μήνες. Μια μέρα ο συνάδελφός του, ακούγοντάς τον να παραπονιέται ξανά για το περιεχόμενο του σάντουιτς, τον ρωτά: «Μα αφού δε σου αρέσει το κεφαλοτύρι, γιατί δε λες στη γυναίκα σου να μη σου ξαναφτιάξει τέτοιο σάντουιτς;». Τότε ο άλλος του απαντά: «Τι δουλειά έχει η γυναίκα μου, ρε φίλε; Τα σάντουιτς μου εγώ τα φτιάχνω!»
Ναι, φίλοι μου, εσείς και μόνο εσείς είστε οι αληθινοί υπεύθυνοι για την ποιότητα της ζωής σας και τα αποτελέσματά σας. Μπορεί να κατηγορείτε τους άλλους, το κράτος, τους γονείς, το σύστημα ή οποιονδήποτε άλλο θέλετε. Το θέμα είναι πως, όσο και να αναζητάτε θύτες για να δικαιολογήσετε τα αδικαιολόγητα, εσείς εξακολουθείτε να έχετε την πρωταρχική κυρίαρχη δύναμη που διαμορφώνει τη ζωή σας. Τη δύναμη να βροντοφωνάζετε: «Εγώ είναι υπεύθυνος! Εγώ μπορώ να αλλάξω τη ζωή μου και θα κάνω σήμερα την αρχή!» Συνέχεια

Η ώρα της Αυστρίας;


austria_hallstatt

Γράφει ο Βασίλης Βιλιάρδος 

Σύμφωνα με την S&P, οι τράπεζες της χώρας θέτουν σε κίνδυνο τις αποταμιεύσεις των πολιτών τους – αφού είναι τόσο αδύναμες όσο οι ιρλανδικές, οι ιταλικές και οι γαλλικές, ενώ έχουν το μεγαλύτερο ποσοστό δανείων σε ξένο συνάλλαγμα.

Το ποσοστό των ιδίων κεφαλαίων των τριών μεγαλύτερων τραπεζών της Αυστρίας (Bank Austria, Erste Bank, Reiffeisen), είναι εξαιρετικά χαμηλό – αφού τα αποθεματικά τους χαρακτηρίζονται ως από τα χαμηλότερα παγκοσμίως. Κατά μέσον όρο, υπολογίζεται στο 5,5%, όταν απαιτείται να μην είναι μικρότερα από 7 – 10%. Συνέχεια

Πέντε παραδείγματα πολιτικής ανυπακοής που έγραψαν ιστορία / του Ρίτσαρντ Σίμορ


Όταν ο Ισπανός δήμαρχος Χουαν Μανουέλ Σάντσεθ Γκορντίλο (Juan Manuel Sánchez Gordillo)ηγήθηκε πρόσφατα, στο πλαίσιο του αγώνα του κατά της λιτότητας, μιας επιδρομής αγροτών κατά τοπικών σούπερ μάρκετ, η ασυλία που απολαμβάνει ως τοπικός βουλευτής τον προφύλαξε από την σύλληψη. Τώρα ζητάει κι από άλλους δημάρχους να αγνοήσουν τις εντολές της κεντρικής κυβέρνησης για περικοπές δαπανών και αρνείται να προχωρήσει σε απολύσεις και εξώσεις. Σε εποχές λιτότητας, παρόμοιες έκδηλες εκδηλώσεις ανυπακοής θα πρέπει να ενθαρρύνονται. Μερικές φορές, η μεγαλύτερη ισχύς των κινημάτων λαϊκής διαμαρτυρίας είναι η δυνατότητά τους να προκαλούν αναστάτωση. Ιδού πέντε περιπτώσεις πολιτικής ανυπακοής που έγραψαν ιστορία, προς αξιοποίηση από τυχόν ευφάνταστους indignados.
1. Η «πορεία του άλατος»
Το μνημείο προς τιμή της «πορείας του άλατος» στο Νέο Δελχί
Η προκλητική αδιαφορία του Γκάντι (Gandhi) για τους βρετανικούς αποικιακούς νόμους περί μονοπωλίου στην πώληση άλατος, που ξεκίνησε τον Μάρτιο του 1930, πυροδότησε ένα κύμα πολιτικής ανυπακοής που συνέβαλε πολύ στην ανεξαρτητοποίηση από την Βρετανική Αυτοκρατορία. Οι νόμοι περί άλατος φορολογούσαν το ινδικό αλάτι, ούτως ώστε η Ινδία να εξαναγκάζεται να εισαγάγει αλάτι από την Βρετανία. Συνέχεια

“Στάδια της καπιταλιστικής ανάπτυξης στην Ελλάδα. Eίναι εν εξελίξει ένα νέο στάδιο της σήμερα;”


Pyramid-of-Capitalism-e1331670725967ΙΔΡΥΜΑ ΣΑΚΗ ΚΑΡΑΓΙΩΡΓΑ

7ο συνέδριο

“ΔΟΜΕΣ ΚΑΙ ΣΧΕΣΕΙΣ ΕΞΟΥΣΙΑΣ ΣΤΗ ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΕΛΛΑΔΑ”

Ιωαννίδης Α. – Μαυρουδέας Στ.

Πανεπιστήμιο Μακεδονίας

Τμήμα Οικονομικών

Σ.απ.γαλ.  Αυτό είναι το δεύτερο άρθρο (μελέτη-δοκίμιο-ομιλία) που είπα ότι θα αναδημοσιεύσω

στην προσπάθεια να εξηγηθεί και να αναλυθεί σήμερα, ο καπιταλισμός στην Ελλάδα,αλλά και αλλού.

Η ανάλυση δημοσιεύτηκε το καλοκαίρι του 2011.

Κρατήστε την στο αρχείο σας και διαβάστε την με την ησυχία σας.

Τη σελίδα του καθηγητή Μαυρουδέα, καλό είναι να την επισκέφτεστε που και πού…ασχέτως πολιτικών αντιλήψεων και πεποιθήσεων.

Περίληψη

Η εξέλιξη του καπιταλιστικού συστήματος, όπως των περισσότερων κοινωνικο-οικονομικών συστημάτων, χαρακτηρίζεται από διακριτές περιόδους-στάδια. Τα στάδια αυτά αποτυπώνουν μετασχηματισμούς των βασικών θεμελιακών σχέσεων του συστήματος που, χωρίς να το ανατρέπουν, διαφοροποιούν όλες σχεδόν τις κεντρικές λειτουργίες του. Οι τάσεις που οδηγούν στους μετασχηματισμούς αυτούς απορρέουν από αντιφάσεις των βασικών θεμελιακών σχέσεων του συστήματος – της σχέσης-κεφάλαιο (capital relation) – και γι’ αυτό αποτελούν γενικές τάσεις του καπιταλιστικού συστήματος που υπερβαίνουν τις ιδιομορφίες επιμέρους καπιταλιστικών κοινωνιών. Κατά συνέπεια, η περιοδολόγηση πρέπει να διεξαχθεί στο επίπεδο ανάλυσης του κοινωνικού τρόπου παραγωγής. Βασικό κριτήριο της διάκρισης σταδίων στον καπιταλιστικό τρόπο παραγωγής είναι οι διαδικασίες – σχέσεις παραγωγής και ιδιοποίησης υπεραξίας σε συνδυασμό με τις διαδικασίες κοινωνικοποίησης της παραγωγής. Διακρίνονται τρία στάδια του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής: Συνέχεια

Πάρτε τα μέτρα σας


Καθώς περπατούσα  σήμερα πέρασα έξω από μία πολυκατοικία, στην είσοδο της οποίας οι ένοικοι είχαν μαζευτεί για συνέλευση. Βλέποντάς τους να φωνάζουν και να διαφωνούν, σκέφτηκα δύο πράγματα: Πρώτον, να γιατί το όνειρο κάθε Έλληνα ηταν να αγοράσει μια μονοκατοικία, ας ηταν και μια καλύβα με εξωτερική τουαλέτα, αρκεί να μην έχει άλλους πάνω από το κεφάλι του να τον ταλαιπωρούν με τις διαφωνίες τους για το αν το ελάχιστο πετρέλαιο φέτος θα το πάρουμε από την Ρυπόιλ ή την Πετροκλέφτ. Και δεύτερον, πόσο χαρακτηριστική μικρογραφία της Βουλής. Με λιγότερα μέλη, με ελάχιστα χρήματα και ήσσονος σημασίας διακύβευμα, αλλά με τους ίδιους τσακωμούς, τα ίδια “συμφέροντα” και την ίδια γκρίνια όλων για τους διαχειριστές (που συνήθως οι ίδιοι έχουν εκλέξει).
Και δεύτερον,
Ωστόσο, η συνέλευση της πολυκατοικίας έχει μία πολύ σημαντική διαφορά από τις συνελεύσεις της Βουλής: Ο διαχειριστής δεν έχει με το μέρος του ανά πάσα στιγμή πενήντα άλλους νοικάρηδες που θα ψηφίσουν τυφλά ό,τι πει αυτός, δίνοντάς του μία απόλυτη εξουσία να αποφασίζει ό,τι γουστάρει χωρός να δίνει λογαριασμό σε κανέναν – ή έστω να δίνει λογαριασμό, αλλά να ξέρει ότι κανείς δεν μπορεί να του κάνει τίποτα επειδή η πλειοψηφία είναι εξ ορισμού μαζί του. Στην πολυκατοικία δεν υπάρχουν κόμματα – υπάρχουν λυκοφιλίες βέβαια, αλλά δεν είναι το ίδιο. Έτσι, ένας κακός διαχειριστής θα εκπαραθυρωθεί σε χρόνο dt όταν οι περισσότεροι ένοικοι καταλάβουν ότι είναι ανίκανος, ή δόλιος, ή και τα δύο μαζί. Δημοκρατικό, ε; Συνέχεια